Margin vẫn là nguồn thu chính của đa số công ty chứng khoán, không chỉ riêng ở Việt Nam mà còn là cấu trúc chung của ngành trên thế giới. Vấn đề đặt ra là liệu ngành có thể đa dạng hóa nguồn thu từ ngân hàng đầu tư, công nghệ, dữ liệu và các sản phẩm giao dịch mới khi hạ tầng thị trường thay đổi hay không.
Diễn biến chi tiết
Tại Vietnam Investment Forum 2026 – Summer Summit, mô hình tăng trưởng của các công ty chứng khoán đã được thảo luận rộng rãi. Một câu hỏi lớn được đặt ra là tại sao phần lớn công ty chứng khoán vẫn phụ thuộc nhiều vào cho vay ký quỹ (margin), trong khi các mảng như ngân hàng đầu tư (IB), IPO, tư vấn doanh nghiệp hay sản phẩm công nghệ mới được kỳ vọng mở rộng dư địa tăng trưởng.
Ông Nguyễn Minh Hạnh, Giám đốc Trung tâm Phân tích CTCP Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), giải thích rằng cần nhìn nhận đúng cấu trúc ngành chứng khoán toàn cầu. Ông Hạnh cho rằng, dù có hàng trăm công ty chứng khoán tại Mỹ, chỉ một số ít như Goldman Sachs, JPMorgan, Jefferies hay Morgan Stanley thực sự nổi bật trong lĩnh vực ngân hàng đầu tư. Phần lớn các doanh nghiệp còn lại vẫn chủ yếu dựa vào hoạt động cho vay margin. Ông nhấn mạnh rằng cấu trúc cơ bản này không khác biệt quá nhiều giữa thị trường Việt Nam và các thị trường phát triển.
Xem xét báo cáo tài chính của nhiều công ty chứng khoán nước ngoài, thu nhập từ hoạt động cho vay thường chiếm tỷ trọng đáng kể, có thể lên tới 50 - 60% tổng doanh thu. Đối với mô hình ngân hàng đầu tư, ông Hạnh lấy ví dụ về Jefferies, một doanh nghiệp có phần lớn doanh thu đến từ các dịch vụ IB nhờ tập trung vào nhóm khách hàng tổ chức (B2B).
Tác động & Nhận định
- Bài viết làm rõ cấu trúc doanh thu của các công ty chứng khoán, giúp nhà đầu tư có cái nhìn thực tế hơn về mức độ phụ thuộc vào hoạt động cho vay margin. Điều này quan trọng khi đánh giá rủi ro và tiềm năng tăng trưởng của các công ty trong ngành.
- Nó cũng gợi mở về tiềm năng phát triển các mảng doanh thu mới như ngân hàng đầu tư, công nghệ và dữ liệu, là hướng đi để ngành chứng khoán Việt Nam phát triển bền vững hơn trong tương lai.
- Việc so sánh với thị trường quốc tế giúp nhà đầu tư hiểu rằng sự phụ thuộc vào margin không phải là đặc thù riêng của Việt Nam, mà là xu hướng chung của ngành.
Tuy nhiên, sự đa dạng hóa nguồn thu vẫn là yếu tố then chốt để giảm thiểu rủi ro khi thị trường biến động và tăng cường năng lực cạnh tranh cho các công ty chứng khoán Việt Nam.