VEAM: Cỗ máy

Trong suốt 9 năm qua, Tổng Công ty Máy động lực và máy nông nghiệp Việt Nam (VEAM, mã chứng khoán: VEA) đã nhận tổng cộng 54.512 tỷ đồng tiền cổ tức từ các liên doanh ô tô hàng đầu là Honda Việt Nam, Toyota Việt Nam và Ford Việt Nam. Nhờ dòng tiền khổng lồ này, VEAM hiện được xem là doanh nghiệp ô tô giá trị nhất thị trường Việt Nam với vốn hóa đạt 45.700 tỷ đồng (tương đương 1,7 tỷ USD), đồng thời là công ty ô tô tỷ đô duy nhất trên sàn chứng khoán. Đây là minh chứng rõ rệt cho sức mạnh tài chính vượt trội của VEAM, phần lớn đến từ các khoản đầu tư chiến lược vào các liên doanh.## Diễn biến chi tiếtVEAM nắm giữ 30% cổ phần Honda Việt Nam, 20% cổ phần Toyota Việt Nam và 25% cổ phần Ford Việt Nam. Các khoản đầu tư này đã liên tục “đẻ trứng vàng” cho VEAM, với gần như toàn bộ lợi nhuận của công ty mẹ đến từ các liên doanh này.Cụ thể, trong năm 2025, doanh thu thuần hợp nhất của VEAM đạt hơn 4.466 tỷ đồng, nhưng lãi trước thuế lại vượt trội với hơn 7.400 tỷ đồng, cho thấy sự phụ thuộc lớn vào lợi nhuận từ các liên doanh. Số tiền cổ tức VEAM nhận được hàng năm luôn duy trì ở mức cao, khoảng 6-7 nghìn tỷ đồng. Năm 2025, VEAM nhận 6.554 tỷ đồng cổ tức, trong đó 5.932 tỷ đồng từ Honda, 264 tỷ đồng từ Toyota và 359 tỷ đồng từ Ford. Nửa đầu năm 2026, Honda tiếp tục chia gần 6.200 tỷ đồng cho VEAM.Tổng cộng từ năm 2018 đến nay, VEAM đã nhận được hơn 54.500 tỷ đồng cổ tức, chủ yếu đến từ Honda Việt Nam.## Tác động & Nhận định- Sức khỏe tài chính vững chắc: Dòng tiền cổ tức ổn định và lớn từ các liên doanh là nền tảng vững chắc cho hoạt động kinh doanh và khả năng chi trả cổ tức của VEAM.- Định giá thị trường cao: Việc VEAM trở thành công ty ô tô tỷ đô duy nhất trên sàn chứng khoán Việt Nam cho thấy sự tin tưởng của nhà đầu tư vào giá trị cốt lõi và tiềm năng tăng trưởng bền vững của công ty, dù doanh thu thuần từ hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty mẹ không phải là trọng tâm.- Phụ thuộc vào liên doanh: Mặc dù mang lại lợi nhuận khổng lồ, sự phụ thuộc quá lớn vào các liên doanh cũng tiềm ẩn rủi ro nếu các đối tác này gặp khó khăn hoặc thay đổi chính sách chia cổ tức. Tuy nhiên, với vị thế và thị phần của Honda, Toyota, Ford tại Việt Nam, rủi ro này được đánh giá là thấp.