Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã đề xuất Bộ Tư pháp sửa đổi, bổ sung một số quy định về đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), đặc biệt là cơ chế thanh toán bằng quỹ đất cho các dự án hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT). VCCI đánh giá cao nỗ lực hoàn thiện khung pháp lý nhưng cho rằng một số quy định cần được điều chỉnh để tăng tính khả thi và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư.
Diễn biến chi tiết
Hiện tại, quy định chỉ áp dụng cơ chế giao quỹ đất thanh toán và yêu cầu bảo lãnh ngân hàng đối với các dự án có tổng mức đầu tư từ 20.000 tỷ đồng trở lên. VCCI chỉ ra rằng quy định này không phù hợp với thực tiễn do số lượng dự án đạt quy mô này rất hạn chế. Phần lớn các dự án trọng điểm tại địa phương có tổng mức đầu tư dao động từ 10.000 tỷ đồng đến dưới 20.000 tỷ đồng. Nếu duy trì ngưỡng hiện hành, chính sách sẽ bị thu hẹp phạm vi áp dụng và khó phát huy hiệu quả hỗ trợ cho đa số dự án PPP.
Bên cạnh đó, việc bắt buộc giao toàn bộ quỹ đất một lần cũng được đánh giá là thiếu khả thi. Công tác giải phóng mặt bằng tại nhiều địa phương thường kéo dài và không đồng bộ, gây khó khăn cho việc thực hiện quy định này.
Tác động & Nhận định
VCCI đề xuất sửa đổi theo hướng hạ ngưỡng tổng mức đầu tư được áp dụng cơ chế thanh toán bằng quỹ đất xuống từ 10.000 tỷ đồng trở lên. Đề xuất này nếu được chấp thuận sẽ có những tác động tích cực:
- Mở rộng phạm vi áp dụng: Giúp nhiều dự án PPP quan trọng của địa phương đủ điều kiện áp dụng cơ chế thanh toán bằng quỹ đất, thu hút thêm nhà đầu tư tham gia.
- Tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp: Giảm bớt gánh nặng tài chính ban đầu cho các nhà đầu tư dự án BT, đặc biệt trong bối cảnh thị trường tín dụng còn nhiều thách thức.
- Đẩy nhanh tiến độ dự án: Với cơ chế thanh toán linh hoạt hơn, các dự án hạ tầng có thể được triển khai nhanh chóng, góp phần phát triển kinh tế - xã hội.
Việc điều chỉnh các quy định này được kỳ vọng sẽ làm cho chính sách PPP thiết thực và hiệu quả hơn, thúc đẩy đầu tư vào các dự án hạ tầng trọng điểm.