Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và nỗ lực đàm phán giữa Mỹ và Iran về Eo biển Hormuz, Trung Quốc nổi lên như một nhân tố then chốt có khả năng ảnh hưởng sâu rộng đến thị trường dầu mỏ toàn cầu. Là quốc gia nhập khẩu và tiêu thụ dầu thô lớn thứ hai thế giới, các động thái của Trung Quốc đã giúp ổn định giá dầu, bất chấp những dự báo ban đầu về khả năng tăng vọt lên mức 200 USD/thùng.
Diễn biến chi tiết
Trung Quốc đã thực hiện nhiều biện pháp để đảm bảo nguồn cung và giảm thiểu tác động của việc cắt giảm hơn 11 triệu thùng dầu mỗi ngày do cuộc chiến ở Iran. Các biện pháp này bao gồm giảm nhập khẩu, sử dụng kho dự trữ khổng lồ và đẩy mạnh sử dụng năng lượng sạch. Những động thái này đã tạo ra một hiệu ứng lan tỏa toàn cầu, giúp làm dịu đi cú sốc giá trên thị trường nội địa và quốc tế.
Trong hơn ba tháng chiến sự, dù tổng lượng cung thất thoát ước tính đã vượt mốc 1 tỷ thùng, giá dầu thô vẫn duy trì ở mức khá bình ổn. Nhiều chuyên gia, trong đó có ông Daan Walter từ tổ chức tư vấn năng lượng Ember, nhấn mạnh rằng Trung Quốc đã đóng vai trò then chốt trong việc tạo ra vùng đệm giảm xóc cho phần còn lại của châu Á, từ đó bảo vệ nền kinh tế toàn cầu.
Ngày thứ Hai gần đây, giá dầu Brent (tiêu chuẩn toàn cầu) đã giảm xuống dưới mức 78 USD/thùng trước kỳ vọng Eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển 1/5 lượng dầu của thế giới – có thể sớm nối lại hoạt động giao thương bình thường. Trước đó, giá dầu Brent giao dịch dưới 70 USD/thùng trước khi xung đột Mỹ-Israel-Iran leo thang và đạt đỉnh 4 năm ở mức 114 USD/thùng vào đầu tháng 5.
Tác động & Nhận định
- Sự ổn định của giá dầu nhờ Trung Quốc đã giúp giảm bớt áp lực lạm phát trên toàn cầu, mang lại lợi ích cho các nền kinh tế nhập khẩu dầu mỏ, bao gồm Việt Nam.
- Chính sách năng lượng của Trung Quốc, đặc biệt là việc đa dạng hóa sang năng lượng sạch, cho thấy tầm ảnh hưởng ngày càng tăng của nước này đối với thị trường năng lượng quốc tế, vượt ra ngoài vai trò của một quốc gia tiêu thụ.
- Đối với nhà đầu tư Việt Nam, biến động giá dầu thô luôn là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến chi phí sản xuất và vận chuyển của nhiều ngành nghề. Việc Trung Quốc kiềm chế được đà tăng giá dầu đã giúp giảm rủi ro lạm phát nhập khẩu và duy trì ổn định vĩ mô hơn cho Việt Nam.
- Tầm ảnh hưởng của Trung Quốc đối với thị trường năng lượng toàn cầu ngày càng lớn, cho thấy các chính sách nội địa của nước này có thể có tác động đáng kể đến giá cả hàng hóa cơ bản.