Trung Quốc vừa công bố đưa 10 doanh nghiệp Mỹ vào danh sách kiểm soát xuất khẩu, trong đó có hai công ty khai thác đất hiếm hàng đầu là MP Materials và USA Rare Earth. Động thái này được Bộ Thương mại Trung Quốc công bố vào ngày 22/6, được xem là phản ứng trực tiếp trước việc Washington tăng cường các biện pháp hạn chế đối với nhiều doanh nghiệp Trung Quốc trong tháng này.
Diễn biến chi tiết
Ngoài MP Materials và USA Rare Earth, danh sách kiểm soát xuất khẩu của Trung Quốc còn bao gồm nhà sản xuất động cơ Aveox cùng 7 thực thể khác bị cáo buộc có liên hệ với quân đội Mỹ. Việc bị đưa vào danh sách này đồng nghĩa với việc Trung Quốc sẽ ngừng xuất khẩu các mặt hàng lưỡng dụng (có thể sử dụng cho cả mục đích dân sự và quân sự) tới các công ty này.
- MP Materials là doanh nghiệp được Lầu Năm Góc hậu thuẫn, hiện đang vận hành mỏ đất hiếm hoạt động duy nhất tại Mỹ.
- USA Rare Earth cũng là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng đất hiếm của Mỹ, từ khai thác quặng đến sản xuất nam châm.
Bộ Thương mại Trung Quốc khẳng định các biện pháp này nhằm đáp trả "những hành động mang tính ác ý của Chính phủ Mỹ", bảo vệ an ninh và lợi ích quốc gia, đồng thời thực hiện các nghĩa vụ quốc tế về chống phổ biến vũ khí. Cơ quan này cũng cấm mọi tổ chức, cá nhân chuyển giao hoặc cung cấp các mặt hàng lưỡng dụng có nguồn gốc từ Trung Quốc cho những doanh nghiệp trong danh sách.
Tác động & Nhận định
Động thái này của Trung Quốc đánh dấu một sự siết chặt đáng kể trong chính sách xuất khẩu đất hiếm, chuyển từ yêu cầu xin giấy phép sang lệnh cấm gần như hoàn toàn đối với các công ty mục tiêu. Điều này sẽ gây áp lực lớn lên chuỗi cung ứng đất hiếm của Mỹ, vốn phụ thuộc đáng kể vào Trung Quốc – quốc gia chiếm ưu thế trong sản xuất và chế biến đất hiếm toàn cầu. Việc kiểm soát đất hiếm, vốn là nguyên liệu thiết yếu cho nhiều ngành công nghiệp công nghệ cao và quốc phòng, có thể làm gia tăng căng thẳng thương mại và công nghệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, ảnh hưởng đến ổn định kinh tế toàn cầu.