Trung Quốc đã ban hành lệnh cấm tạm thời đối với việc xuất khẩu khí heli, có hiệu lực ngay lập tức từ ngày 10/7/2026. Quyết định này, được đưa ra bởi Bộ Thương mại và Tổng cục Hải quan, đang tạo ra những "cơn sóng ngầm" dữ dội trên thị trường công nghệ toàn cầu, do vai trò "sống còn" của heli trong các chuỗi cung ứng kỹ thuật cao.
Diễn biến chi tiết
Lệnh cấm được áp dụng theo thẩm quyền pháp lý của Luật Ngoại thương của Trung Quốc và nhắm mục tiêu rõ ràng đến mã hàng hóa hải quan 2804290010. Các cơ quan quản lý lưu ý rằng mọi điều chỉnh hoặc dỡ bỏ hạn chế trong tương lai sẽ được thông báo bằng các văn bản hành chính riêng biệt.
Heli, một loại khí không màu, không mùi, không vị và không độc hại, lại là thành phần không thể thiếu trong nhiều ngành công nghệ tương lai. Với điểm sôi thấp nhất trong tất cả các nguyên tố (chỉ khoảng -268,9 độ C), độ dẫn nhiệt cao và tính trơ hóa học tuyệt đối, heli được sử dụng rộng rãi:
- Trong các siêu nhà máy sản xuất chip, heli đóng vai trò là chất làm mát cực nhanh trong quá trình xử lý nhiệt cho các tấm silicon.
- Khí heli cũng được dùng để tạo ra môi trường khí trơ bảo vệ, ngăn chặn các phản ứng hóa học ngoài ý muốn và cuốn trôi các tạp chất siêu nhỏ ra khỏi bề mặt nhạy cảm của chip bán dẫn. Thiếu heli độ tinh khiết cao, tỷ lệ lỗi sản phẩm trên các dây chuyền đúc chip sẽ tăng vọt.
Tác động & Nhận định
Quyết định này của Bắc Kinh được dự báo sẽ gây ra gián đoạn nghiêm trọng cho các nhà sản xuất chip và các ngành công nghệ cao khác trên toàn thế giới, đặc biệt là các công ty phụ thuộc vào nguồn cung heli từ Trung Quốc. Điều này có thể dẫn đến:
- Thiếu hụt nguồn cung và tăng giá nguyên liệu đầu vào cho sản xuất chip.
- Tăng chi phí sản xuất và giảm lợi nhuận của các công ty công nghệ.
- Chậm trễ trong sản xuất và giao hàng các sản phẩm điện tử, từ điện thoại thông minh đến máy chủ.
Động thái này cũng một lần nữa cho thấy tầm quan trọng của các nguyên liệu chiến lược trong cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu và rủi ro từ việc phụ thuộc vào một nguồn cung duy nhất.