Lợi suất trái phiếu chính phủ tại các nền kinh tế lớn đã vọt lên mức cao nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 trong bối cảnh làn sóng bán tháo lan rộng. Áp lực lạm phát và căng thẳng địa chính trị đang thúc đẩy kỳ vọng các ngân hàng trung ương sẽ thắt chặt tiền tệ dài hạn hơn.
Áp lực bán tháo và mặt bằng lãi suất tăng vọt
Theo Reuters, lợi suất trung bình của trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm thuộc nhóm G7 đã chạm mức 4,285%, mốc cao nhất ghi nhận kể từ giữa năm 2008. Mức này cao hơn tới 1 điểm phần trăm so với giai đoạn trước khi căng thẳng địa chính trị bùng phát tại khu vực Trung Đông.
Nguyên nhân trực tiếp xuất phát từ xung đột leo thang tại Vùng Vịnh, đẩy giá dầu quay lại ngưỡng 100 USD/thùng. Giá năng lượng leo dốc kích hoạt lại nỗi lo lạm phát toàn cầu, khiến thị trường phải định giá lại kịch bản các ngân hàng trung ương lớn tiếp tục neo giữ lãi suất điều hành ở mức cao trong thời gian dài hơn để ghìm cương giá cả.
Tác động & Nhận định đối với thị trường
Làn sóng tăng lợi suất này tạo ra nhiều hệ lụy đáng kể lên thị trường tài chính quốc tế lẫn Việt Nam:
- Chi phí vốn gia tăng: Chi phí đi vay của chính phủ, doanh nghiệp và người tiêu dùng trên toàn cầu chịu áp lực tăng mạnh, tác động tiêu cực tới biên lợi nhuận và tăng trưởng kinh tế.
- Áp lực lên tỷ giá và dòng vốn: Lợi suất trái phiếu quốc tế tăng kéo theo sức ép tăng giá của đồng USD, tạo gánh nặng lên tỷ giá VND/USD cũng như kích hoạt nguy cơ rút ròng của dòng vốn ngoại trên thị trường chứng khoán mới nổi và cận biên.
- Định giá cổ phiếu bị điều chỉnh: Lãi suất phi rủi ro tăng cao thường khiến mô hình định giá chiết khấu tài sản rủi ro suy giảm, gây áp lực điều chỉnh lên thị trường cổ phiếu.