TP.HCM đang định hình chiến lược phát triển thành một siêu đô thị bằng cách tăng cường liên kết với các tỉnh lân cận như Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu. Sự liên kết này sẽ được thực hiện thông qua hệ thống vành đai, cao tốc và metro, nhằm giải quyết áp lực dân số và phát huy vai trò đầu tàu kinh tế của thành phố. Với quy mô dân số dự kiến khoảng 14 triệu dân và GRDP ước đạt 1,55 triệu tỷ đồng, chiếm 24,5% GDP cả nước, TP.HCM đang đứng trước yêu cầu cấp thiết về tổ chức lại không gian đô thị. Trong nửa đầu năm 2026, thành phố ghi nhận tăng trưởng GRDP 8,55% và thu hút 1,47 tỷ USD vốn FDI đăng ký mới.
Diễn biến chi tiết
Áp lực phát triển chủ yếu tập trung tại khu vực lõi TP.HCM cũ, nơi mật độ dân số rất cao. Cụ thể, Quận 4 cũ có mật độ khoảng 42.200 người/km², Quận 11 cũ khoảng 41.200 người/km², và Quận 10 cũ khoảng 40.000 người/km². Đồng thời, diện tích nhà ở bình quân đầu người tại TP.HCM vẫn còn thấp hơn nhiều so với các địa phương lân cận. Tỷ lệ di cư thuần tại TP.HCM cũ đạt 0,91%, trong khi Bình Dương là 2,07%, cho thấy xu hướng dân cư dịch chuyển đến những khu vực có quỹ đất rộng hơn, chi phí sinh hoạt phù hợp hơn và cơ hội việc làm tốt hơn.
Ông Nguyễn Quốc Anh, Phó Tổng giám đốc kiêm Giám đốc Kinh doanh Batdongsan.com.vn, nhận định rằng trước năm 2025, TP.HCM tập trung phát triển không gian ở khu vực lõi, tương tự như Seoul trong thập niên 1980 khi mọi hoạt động từ tài chính, sản xuất, logistics, hành chính đến dân cư đều dồn vào một trung tâm. Bài học từ Seoul cho thấy sự cần thiết phải phân vai rõ ràng cho từng cực tăng trưởng, nơi Seoul tập trung tài chính và quản lý; Incheon phát triển logistics, hàng không và thương mại quốc tế; Gyeonggi-do đảm nhận công nghiệp và công nghệ cao, đi kèm với đầu tư hạ tầng liên vùng để kết nối các cực kinh tế trọng yếu.
Tác động & Nhận định
Chiến lược liên kết vùng của TP.HCM mang lại nhiều tác động tích cực
- Giảm áp lực đô thị hóa: Giúp phân tán dân cư và hoạt động kinh tế ra các khu vực lân cận, giảm tải cho khu vực trung tâm.
- Phát triển hạ tầng đồng bộ: Đẩy mạnh đầu tư vào hệ thống giao thông vành đai, cao tốc, và metro sẽ thúc đẩy kết nối vùng, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương và đi lại.
- Tăng cường thu hút đầu tư: Môi trường đô thị được quy hoạch tốt hơn cùng với hạ tầng hiện đại sẽ thu hút thêm vốn FDI và các dự án phát triển, đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản và công nghiệp.
- Nâng cao chất lượng sống: Việc mở rộng không gian sống và giảm mật độ dân số sẽ cải thiện chất lượng cuộc sống cho cư dân.