Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa có một cú "bẻ lái" bất ngờ trong chính sách với Iran, thông báo tới Quốc hội Mỹ về việc cuộc chiến đã bùng phát trở lại. Động thái này đi kèm với việc công bố kế hoạch thu 20% phí từ các tàu đi qua eo biển Hormuz, một bước đi hoàn toàn trái ngược với lập trường trước đó của Washington và khiến thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên gần như sụp đổ.
Diễn biến chi tiết
Thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, từng được Tổng thống Trump ca ngợi, đã thực sự tan vỡ từ ngày 13/7. Ông Trump đã ra lệnh khôi phục phong tỏa hải quân đối với Iran và tuyên bố thu phí tàu thuyền qua eo biển Hormuz. Trước đây, Washington từng gọi việc thu phí này là vi phạm luật pháp quốc tế. Sau động thái này, ông Trump tỏ ra xem nhẹ ý nghĩa của các thỏa thuận ngừng bắn, cho rằng chúng "không có nhiều ý nghĩa" nhưng không đưa ra chiến lược mới rõ ràng cho cuộc xung đột.
Trên mạng xã hội, Tổng thống Trump khẳng định: "Eo biển Hormuz đang MỞ và sẽ tiếp tục MỞ, dù có hay không có Iran". Ông tuyên bố thêm: "Từ thời điểm này trở đi, nước Mỹ sẽ được biết đến với danh xưng ‘NGƯỜI BẢO VỆ EO BIỂN HORMUZ’. Nhưng vì sự CÔNG BẰNG, chúng tôi sẽ được hoàn trả 20% giá trị của mọi lô hàng vận chuyển qua đây để bù đắp mọi chi phí cần thiết nhằm bảo đảm an toàn và an ninh cho khu vực đầy bất ổn này của thế giới”.
Tác động & Nhận định
Quyết định này của Tổng thống Trump đã ngay lập tức gây ra những biến động mạnh trên thị trường toàn cầu:
- Giá dầu tăng mạnh: Do lo ngại về nguồn cung và an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, một tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng bậc nhất thế giới.
- Thị trường chứng khoán giảm điểm: Áp lực kinh tế gia tăng lên Nhà Trắng trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, khiến nhiều nghị sĩ Cộng hòa lo ngại.
Tổng thống Mỹ đang ở vào thế khó, khi cả các biện pháp quân sự lẫn nỗ lực ngoại giao đều chưa mang lại kết quả như mong muốn. Việc thu phí 20% giá trị mọi lô hàng qua Hormuz là một động thái chưa từng có, có thể gây ra những phản ứng mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế và các nước phụ thuộc vào tuyến đường này, từ đó ảnh hưởng sâu rộng đến thương mại và kinh tế toàn cầu.