Tín dụng xanh tại Việt Nam đã có sự tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây, với tổng dư nợ vượt 828.000 tỷ đồng và tốc độ tăng trưởng bình quân trên 20% mỗi năm kể từ năm 2017. Mặc dù vậy, nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), vẫn đang đối mặt với những thách thức lớn trong việc tiếp cận nguồn vốn quan trọng này để chuyển đổi sang mô hình bền vững.
Diễn biến chi tiết
Bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước), cho biết tại Hội thảo “Nâng cao hiệu quả dòng vốn tín dụng xanh, động lực cho tăng trưởng kinh tế” rằng hiện có 82 tổ chức tín dụng đang tham gia triển khai cho vay xanh. Dư nợ tín dụng xanh đã tăng 4,6 lần so với năm 2017. Các lĩnh vực chủ yếu thu hút dòng vốn này bao gồm nông, lâm, thủy sản và bảo tồn đa dạng sinh học (chiếm trên 32%), cùng với năng lượng xanh (chiếm hơn 30%). Ngoài ra, dư nợ được đánh giá rủi ro môi trường và xã hội đã vượt 5,7 triệu tỷ đồng, tương đương hơn 30% tổng dư nợ toàn nền kinh tế.
Tác động & Nhận định
Sự tăng trưởng của tín dụng xanh thể hiện cam kết của Việt Nam trong việc đạt mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Tuy nhiên, những điểm nghẽn hiện tại đang cản trở hiệu quả của dòng vốn này:
- Tiêu chuẩn xanh chưa rõ ràng: Thiếu hướng dẫn cụ thể và đồng bộ về “xanh” khiến cả ngân hàng và doanh nghiệp khó xác định dự án đủ điều kiện.
- Thiếu dữ liệu và năng lực quản trị: Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là SME, chưa có đủ dữ liệu môi trường và năng lực quản lý để đáp ứng yêu cầu của ngân hàng.
- Khung pháp lý chưa hoàn thiện: Hệ thống pháp luật chưa theo kịp tốc độ phát triển của tín dụng xanh, gây ra vướng mắc trong triển khai.
Để khắc phục tình trạng này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, ngân hàng và doanh nghiệp nhằm hoàn thiện khung pháp lý, chuẩn hóa các tiêu chí xanh và nâng cao năng lực cho doanh nghiệp trong việc tiếp cận và sử dụng hiệu quả nguồn vốn tín dụng xanh.