Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh đã đưa ra quan điểm về thời hạn sử dụng chung cư, nhấn mạnh rằng các công trình này sẽ được kiểm định sau 50 hoặc 70 năm. Nếu chất lượng còn tốt, chung cư có thể được gia hạn sử dụng; ngược lại, nếu không an toàn, sẽ phải phá dỡ và tái đầu tư xây dựng mới bằng chi phí của cư dân.
Diễn biến chi tiết
Tại Hội nghị phản biện xã hội đối với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) do Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tổ chức, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh đã trình bày các nội dung cơ bản của dự thảo. Đáng chú ý, nội dung về sở hữu nhà chung cư có thời hạn đã được rút khỏi dự thảo sau khi rà soát và lấy ý kiến rộng rãi. Thay vào đó, thời hạn sử dụng chung cư sẽ được xác định theo tuổi thọ công trình.
PGS.TS Lê Minh Thông, một chuyên gia tại hội nghị, bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với ý tưởng sở hữu chung cư có thời hạn. Ông Thông cho rằng đây là tiền đề tích cực để thúc đẩy xu hướng thuê nhà thay vì mua nhà sở hữu, giúp giải quyết vấn đề khó khăn trong việc giải tỏa, phá dỡ khi nhà xuống cấp do tâm lý sở hữu vĩnh viễn và để lại tài sản cho con cháu. Ông nhấn mạnh rằng kỹ thuật xây dựng có tuổi thọ giới hạn, do đó không thể tồn tại sở hữu vĩnh viễn đối với một vật thể có tuổi thọ hữu hạn.
Tác động & Nhận định
Việc Bộ Xây dựng xác định thời hạn sử dụng chung cư theo tuổi thọ công trình, dù không đưa vào luật với khái niệm sở hữu có thời hạn, vẫn cho thấy định hướng quản lý rõ ràng hơn đối với chất lượng và vòng đời của các công trình nhà ở. Điều này có thể có một số tác động:
- Minh bạch hóa trách nhiệm: Người dân và chủ đầu tư sẽ có cái nhìn rõ ràng hơn về vòng đời của chung cư, từ đó có kế hoạch bảo trì, cải tạo hoặc tái định cư phù hợp.
- Tác động đến tâm lý đầu tư: Mặc dù không trực tiếp là sở hữu có thời hạn, việc kiểm định và phá dỡ khi hết tuổi thọ công trình có thể tác động đến tâm lý mua nhà để tích lũy tài sản lâu dài, thúc đẩy suy nghĩ về giá trị sử dụng và thuê nhà.
- Thúc đẩy thị trường thứ cấp: Các chung cư cũ, xuống cấp sẽ có cơ chế để xử lý dứt điểm, tạo điều kiện cho các dự án xây dựng mới, hiện đại hơn.
Nhìn chung, động thái này của Bộ Xây dựng là cần thiết để giải quyết các vấn đề phát sinh từ chung cư cũ, nát và định hướng thị trường bất động sản phát triển bền vững hơn, phù hợp với tuổi thọ kỹ thuật của công trình.