Thanh tra Chính phủ vừa công bố kết luận về việc chấp hành chính sách, pháp luật trong lĩnh vực kinh doanh vàng, chỉ ra Ngân hàng Nhà nước (NHNN) là một trong những "thủ phạm" chính khiến giá vàng trong nước luôn duy trì mức chênh lệch cao so với giá thế giới. Việc NHNN chưa thực hiện các biện pháp can thiệp, bình ổn thị trường thông qua nhập khẩu vàng nguyên liệu và sản xuất vàng miếng đã dẫn đến nguồn cung khan hiếm, đẩy giá vàng lên cao.
Diễn biến chi tiết
Kết luận thanh tra giai đoạn 2023 - 2025 chỉ rõ NHNN chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu cho các doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ. Đây được xem là nguyên nhân cốt lõi khiến thị trường vàng trong nước biến động phức tạp và giá vàng chênh lệch lớn so với giá quốc tế. Ngoài ra, kết luận cũng nêu đích danh một số doanh nghiệp kinh doanh vàng quy mô lớn như Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải, Công ty TNHH Mi Hồng có nhiều vi phạm trong kinh doanh, thực hiện nghĩa vụ thuế, phòng chống rửa tiền và thương mại điện tử. Đặc biệt, trong bối cảnh hạn chế nhập khẩu, nhiều doanh nghiệp phải mua vàng nguyên liệu có nguồn gốc không rõ ràng từ các cá nhân có giao dịch bất thường, tiềm ẩn rủi ro về rửa tiền.
Tác động & Nhận định
Kết luận của Thanh tra Chính phủ có ý nghĩa quan trọng trong việc làm rõ các bất cập của thị trường vàng Việt Nam, vốn gây nhiều bức xúc cho người dân và nhà đầu tư trong thời gian dài.
- Việc thiếu hụt nguồn cung chính thống do hạn chế nhập khẩu đã tạo ra tình trạng khan hiếm nhân tạo, đẩy giá vàng SJC lên cao.
- Điều này không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng mà còn cản trở sự phát triển của ngành vàng trang sức, mỹ nghệ.
- Những vi phạm của các doanh nghiệp lớn cũng cho thấy sự lỏng lẻo trong quản lý và giám sát thị trường.
Đây là cơ sở để Chính phủ và NHNN xem xét, điều chỉnh chính sách quản lý vàng, đặc biệt là trong việc cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu, nhằm bình ổn thị trường và đảm bảo tính minh bạch.