Tháng 3/2026, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) chứng kiến sự phân hóa rõ rệt trong hoạt động giao dịch chứng khoán phái sinh. Trong khi các sản phẩm phái sinh chỉ số ghi nhận thanh khoản tích cực, đáng chú ý là hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ lại hoàn toàn vắng bóng giao dịch.
Diễn biến chi tiết
Thị trường hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đã giao dịch sôi động với khối lượng bình quân phiên đạt 303.269 hợp đồng, tăng 33,08% so với tháng trước. Phiên giao dịch ngày 10/3/2026 ghi nhận khối lượng kỷ lục 404.043 hợp đồng. Khối lượng hợp đồng mở (OI) cuối tháng 3 đạt 37.185 hợp đồng, tăng 16,33%, với mức cao nhất trong tháng là 46.672 hợp đồng vào ngày 10/3. Hợp đồng tương lai chỉ số VN100 cũng tăng trưởng, đạt bình quân 129 hợp đồng/phiên, tăng 39,41%, và giá trị giao dịch bình quân 22,95 tỷ đồng.
Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là Hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 05 năm và Hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 10 năm không có bất kỳ giao dịch nào trong suốt tháng 3/2026, với khối lượng mở OI cuối tháng là 0 hợp đồng.
Tác động & Nhận định
Việc hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ không có giao dịch cho thấy thanh khoản cực kỳ thấp và thiếu vắng sự quan tâm của nhà đầu tư đối với sản phẩm này. Điều này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như:
- Kỳ vọng lãi suất ổn định: Thị trường không nhìn thấy biến động lớn về lãi suất trong tương lai gần, giảm nhu cầu phòng ngừa rủi ro.
- Thiếu các nhà tạo lập thị trường: Vai trò của các tổ chức tham gia tạo thanh khoản có thể còn hạn chế.
- Sự ưu tiên dòng tiền: Dòng tiền trên thị trường phái sinh đang tập trung hoàn toàn vào các sản phẩm chỉ số như VN30, nơi có tính thanh khoản cao và cơ hội đầu cơ lớn hơn.
Đối với nhà đầu tư, điều này chỉ ra rằng thị trường phái sinh Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn phát triển, với sự tập trung chủ yếu vào các sản phẩm chỉ số. Các sản phẩm phái sinh khác như hợp đồng tương lai trái phiếu cần thêm thời gian để phát triển tính thanh khoản và sự quan tâm từ nhà đầu tư.