Techcombank mới đây đã phát hành báo cáo tháng 6/2026, trong đó nhấn mạnh sự quay trở lại của chủ đề thuế quan dưới thời Tổng thống Trump, đặc biệt xoay quanh Điều 301. Ngân hàng này nhận định, dù rủi ro thuế quan từ Mỹ đang gia tăng và tạo áp lực tâm lý cho các nền kinh tế định hướng xuất khẩu, đây là sự điều chỉnh trong cách thức áp dụng chính sách thuế quan hơn là một cú sốc mới.
Diễn biến chi tiết
Ngày 2/6, Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) công bố kết luận điều tra theo Điều 301, nhắm vào 60 nền kinh tế được cho là không thực thi đầy đủ việc ngăn chặn nhập khẩu hàng hóa sản xuất bằng lao động cưỡng bức. USTR đề xuất mức thuế 10% cho các nền kinh tế như Canada, EU, Mexico, Pakistan, Argentina, Bangladesh, Campuchia, Malaysia, Đài Loan, UK, và mức 12,5% cho 45 quốc gia còn lại, trong đó có Việt Nam và Trung Quốc. Để chính thức áp dụng, một phiên điều trần công khai dự kiến sẽ diễn ra vào ngày 7/7 tới.
Tác động & Nhận định
Techcombank cho rằng, Mỹ có thể viện dẫn Điều 301 để áp mức thuế bổ sung khoảng 12,5% đối với hàng hóa Việt Nam từ nửa cuối năm 2026. Tuy nhiên, động thái này nhiều khả năng không gây bất lợi đáng kể cho xuất khẩu của Việt Nam vì:
- Các quốc gia cạnh tranh trực tiếp với Việt Nam cũng sẽ chịu điều chỉnh tương tự, giữ nguyên bức tranh so sánh về thuế quan.
- Việt Nam đang từng bước mở rộng thị phần trong chuỗi cung ứng công nghệ phục vụ làn sóng AI toàn cầu.
Ngành hưởng lợi
Báo cáo của Techcombank cũng chỉ ra rằng Việt Nam đang có cơ hội mở rộng thị phần trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu, đặc biệt là trong bối cảnh làn sóng AI đang phát triển mạnh mẽ. Điều này có thể bù đắp một phần tác động từ rủi ro thuế quan, đồng thời tạo ra động lực tăng trưởng cho các ngành sản xuất và xuất khẩu liên quan đến công nghệ tại Việt Nam.
Kết luận
Chủ đề thuế quan sẽ tiếp tục là yếu tố cần được thị trường theo dõi sát sao, đặc biệt là phiên điều trần công khai vào tháng 7. Mặc dù có những lo ngại nhất định, Techcombank đánh giá tác động tổng thể lên xuất khẩu Việt Nam có thể không quá nghiêm trọng nhờ vào lợi thế cạnh tranh tương đối và sự phát triển của các ngành công nghệ mới nổi.