Ngành sầu riêng Việt Nam đang chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc, biến mặt hàng này thành ngành hàng tỷ USD. Tuy nhiên, sự phát triển “nóng” cũng đặt ra nhiều thách thức lớn trong công tác quản lý chất lượng, sản xuất và tiêu thụ. Đây là chủ đề chính được thảo luận tại Tọa đàm “Gỡ điểm nghẽn ngành hàng sầu riêng: Kiến tạo xuất khẩu bền vững” do Báo Tiền Phong tổ chức vào ngày 20/8.
Diễn biến chi tiết
Ông Nguyễn Quốc Mạnh, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp & Môi trường), nhấn mạnh sầu riêng là cây trồng trọng điểm với tốc độ phát triển nhanh chóng. Năm 2015, diện tích cả nước chỉ khoảng 31.000 ha. Đến 2020, con số này đã tăng lên trên 70.000 ha. Đặc biệt, giai đoạn 2020-2025 chứng kiến sự bùng nổ, với diện tích gần gấp 3 lần, đạt khoảng 195.000 ha vào cuối năm 2025. Sản lượng cũng tăng mạnh từ 600.000 tấn (2020) lên 1,8 triệu tấn (2025) và dự kiến vượt 2 triệu tấn trong năm 2026.
Sự phát triển nhanh chóng này đã bộc lộ những khó khăn trong quản lý, điển hình là việc kiểm soát chất lượng khi diện tích tăng đột biến. Bên cạnh đó, nhiều địa phương đã phát triển sầu riêng ở các vùng không phù hợp với điều kiện sinh thái, dẫn đến những hệ quả tiêu cực. Vấn đề quản lý chất lượng giống và kiểm soát sinh vật gây hại cũng là những bài toán cấp bách cần được giải quyết.
Tác động & Nhận định
Sự tăng trưởng “nóng” của ngành sầu riêng Việt Nam mang lại cơ hội xuất khẩu tỷ USD nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn rủi ro lớn nếu không có chiến lược quản lý bền vững. Việc kiểm soát chất lượng kém có thể ảnh hưởng đến uy tín thương hiệu sầu riêng Việt Nam trên thị trường quốc tế, đặc biệt là thị trường Trung Quốc. Các vấn đề về quy hoạch vùng trồng không phù hợp và quản lý giống sẽ tác động trực tiếp đến năng suất và chất lượng sản phẩm, gây thiệt hại cho người nông dân và doanh nghiệp. Việc sớm khắc phục những điểm nghẽn này sẽ giúp ngành sầu riêng Việt Nam phát triển ổn định, đảm bảo nguồn cung chất lượng và tối ưu hóa lợi nhuận xuất khẩu.