Ngành sầu riêng Việt Nam đang chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ, hướng tới mục tiêu xuất khẩu tỷ USD. Tuy nhiên, đi kèm với cơ hội lớn là những rủi ro tiềm ẩn về chất lượng sản phẩm, năng lực kiểm nghiệm, truy xuất nguồn gốc và thủ tục thông quan. Các chuyên gia và doanh nghiệp nhấn mạnh sự cần thiết của việc kiểm soát rủi ro từ sớm, đồng bộ và thực chất để giữ vững đà phát triển và củng cố niềm tin của các thị trường nhập khẩu.
Diễn biến chi tiết
Tại tọa đàm “Gỡ điểm nghẽn ngành hàng sầu riêng: Kiến tạo xuất khẩu bền vững”, ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, đã chỉ ra các điểm nghẽn chính. Chất lượng sản phẩm được xem là thách thức lớn nhất khi các thị trường nhập khẩu ngày càng áp dụng tiêu chuẩn khắt khe hơn đối với nông sản, đặc biệt là yêu cầu về hàm lượng cadimi, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và sinh vật gây hại. Vấn đề cadimi và vàng O, dù đã được đặt ra từ cuối năm 2024, vẫn thiếu hướng dẫn và giải pháp cụ thể từ cơ quan chức năng, nhất là về quy trình xử lý cadimi trong đất để hạn chế tồn dư trong sầu riêng.
Ngoài ra, việc quản lý vật tư và chế phẩm sử dụng trong quá trình sản xuất còn lỏng lẻo. Ông Bình cho biết có những trường hợp phát hiện vấn đề chỉ khi kiểm tra, cho thấy sự cần thiết phải tăng cường quản lý ngay từ đầu vào và vùng trồng để đảm bảo chất lượng sản phẩm đồng đều và an toàn.
Tác động & Nhận định
- Đối với nhà đầu tư: Sự phát triển bền vững của ngành sầu riêng sẽ mở ra cơ hội đầu tư vào chuỗi giá trị nông nghiệp, từ sản xuất, chế biến đến logistics. Tuy nhiên, rủi ro về kiểm soát chất lượng có thể ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận thị trường và lợi nhuận của doanh nghiệp. Các nhà đầu tư cần đánh giá kỹ lưỡng các doanh nghiệp có hệ thống kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc rõ ràng.
- Đối với thị trường: Việc kiểm soát tốt các rủi ro sẽ giúp duy trì và mở rộng thị phần sầu riêng Việt Nam trên trường quốc tế, đặc biệt là tại các thị trường khó tính. Ngược lại, những sai sót về chất lượng có thể dẫn đến mất uy tín và hàng rào kỹ thuật từ các nước nhập khẩu, ảnh hưởng tiêu cực đến kim ngạch xuất khẩu và hình ảnh nông sản Việt Nam.
Các cơ quan chức năng cần sớm ban hành các hướng dẫn cụ thể và quy trình chuẩn để hỗ trợ doanh nghiệp và người nông dân, giúp ngành sầu riêng Việt Nam đạt được mục tiêu xuất khẩu bền vững.