Chất lượng sầu riêng ở miền Tây được đánh giá không thua kém Thái Lan, tuy nhiên, sản phẩm đang đối mặt với tình trạng "chính vụ rớt giá" do vấn đề tồn dư kim loại nặng Cadimi từ phân bón. Đây là nhận định được đưa ra tại Hội thảo "Định hướng quản lý và phát triển vùng sản xuất - tiêu thụ cây ăn quả theo yêu cầu thị trường" do Sở Nông nghiệp và Môi trường Cần Thơ tổ chức. Tình trạng này đang kéo mọi nỗ lực của ngành sầu riêng về điểm xuất phát, đặt ra thách thức lớn cho nông dân và doanh nghiệp xuất khẩu.
Diễn biến chi tiết
Bà Nguyễn Thị Giang, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Cần Thơ, cho biết thành phố hiện có trên 100.000 ha cây ăn quả, đã cấp 657 mã số vùng trồng và 45 mã số cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu, thể hiện sự chuyển đổi tư duy từ sản xuất sang kinh tế nông nghiệp. Tuy nhiên, ngành hàng trái cây xuất khẩu đang đối mặt nhiều thách thức về chất lượng, an toàn thực phẩm và kiểm dịch thực vật. Nghị định 38/2026/NĐ-CP cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói.
Bà Nguyễn Hồng Trâm Tuyên, Phó Giám đốc Công ty TNHH Xuất nhập khẩu trái cây Diễm Phúc (Đồng Tháp), nhấn mạnh nguyên nhân rớt giá sầu riêng không chỉ do quy luật cung - cầu, mà quan trọng hơn là sầu riêng không đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật để xuất khẩu, đặc biệt là vấn đề sầu riêng nhiễm chất vàng O và dư lượng kim loại nặng Cadimi từ phân bón. Bà Tuyên tiết lộ, tỷ lệ mẫu sầu riêng miền Tây bị nhiễm Cadimi rất cao.
Tác động & Nhận định
- Ảnh hưởng nghiêm trọng đến xuất khẩu: Vấn đề Cadimi là rào cản lớn nhất, khiến sầu riêng miền Tây khó tiếp cận các thị trường khó tính, dù chất lượng nội tại không hề thua kém. Điều này trực tiếp làm giảm giá trị nông sản và thu nhập của nông dân.
- Yêu cầu quản lý chất lượng khắt khe hơn: Nghị định 38/2026/NĐ-CP đòi hỏi các vùng trồng và cơ sở đóng gói phải nâng cao năng lực, quy trình sản xuất để đảm bảo chất lượng và an toàn thực phẩm. Việc này cần sự đầu tư và hợp tác chặt chẽ từ nhiều bên.
- Cần giải pháp đồng bộ: Để giải quyết triệt để vấn đề, ngành nông nghiệp cần có các giải pháp đồng bộ từ khâu sản xuất, quản lý phân bón đến kiểm soát chất lượng sản phẩm cuối cùng. Nếu không, sầu riêng Việt Nam sẽ tiếp tục rơi vào vòng luẩn quẩn "được mùa mất giá".