Chi phí điện năng tăng đột biến, đặc biệt là phí công suất, đang tạo gánh nặng lớn cho các nhà sản xuất tại Mỹ. Nguyên nhân chính là sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), vốn tiêu thụ lượng điện khổng lồ, làm mất cân đối cung cầu năng lượng.
Diễn biến chi tiết
Công ty Gạch Belden, một nhà sản xuất có lịch sử 141 năm tại Ohio, đã chứng kiến tiền điện tăng 90% vào năm ngoái, chủ yếu do phí công suất tăng gần gấp 8 lần. Phí công suất là một thành phần trong giá điện nhằm bù đắp cho các công ty điện lực để đảm bảo ổn định lưới điện giờ cao điểm và khuyến khích phát triển nguồn cung mới. Sự thiếu hụt nguồn cung điện đã đẩy phí này lên cao.
Theo Reuters, mỗi cụm máy chủ AI có thể tiêu thụ lượng điện tương đương một thị trấn. Tình trạng này đã buộc PJM – nhà vận hành lưới điện lớn nhất nước Mỹ – phải liên tục công bố phí công suất kỷ lục trong các phiên đấu giá gần đây để thu hút đầu tư vào sản xuất điện. Mức phí này đã tăng hơn 10 lần, từ 28,9 USD mỗi MW một ngày vào năm 2024 lên gần 330 USD vào năm nay. Dù vậy, PJM vẫn phải áp dụng biện pháp khẩn cấp, yêu cầu người dân và doanh nghiệp tiết kiệm điện nhằm tránh nguy cơ cắt điện luân phiên khi nhu cầu đạt đỉnh mới.
Tác động & Nhận định
- Tăng chi phí sản xuất: Đối với các doanh nghiệp sản xuất như Belden hay Plaskolite, chi phí điện tăng vọt trực tiếp làm đội chi phí vận hành, ảnh hưởng đến lợi nhuận và khả năng cạnh tranh.
- Rủi ro cắt điện: Nguy cơ cắt điện luân phiên khi nhu cầu vượt cung có thể gây gián đoạn sản xuất, thiệt hại đáng kể cho các nhà máy.
- Thách thức chính sách: Tình hình này đặt ra thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách và công ty năng lượng trong việc cân bằng giữa thúc đẩy công nghệ AI và đảm bảo ổn định nguồn cung điện cho ngành sản xuất truyền thống.
Nếu không có giải pháp kịp thời, sự cạnh tranh về năng lượng giữa các ngành có thể làm chậm đà tăng trưởng của ngành sản xuất Mỹ, vốn đang phải đối mặt với nhiều thách thức khác.