Tại phiên thảo luận Quốc hội về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, luật Phòng chống rửa tiền và luật Các tổ chức tín dụng, đại biểu Lê Văn Thế (đoàn Ninh Bình) đã nêu lên vấn đề "mua bia kèm lạc" trong hoạt động tín dụng, yêu cầu Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước cần có biện pháp phòng ngừa triệt để.
Diễn biến chi tiết
Đại biểu Lê Văn Thế thống nhất bổ sung hoạt động kiểm soát xung đột lợi ích khi ngân hàng thương mại làm đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp. Tuy nhiên, ông bày tỏ quan ngại sâu sắc khi một ngân hàng vừa là bên cấp tín dụng, vừa quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu, lại vừa tham gia phân phối, thanh toán hoặc cung cấp dịch vụ khác cho đợt phát hành. Tình trạng này có thể dẫn đến xung đột lợi ích nghiêm trọng, đặc biệt khi doanh nghiệp gặp khó khăn tài chính, lợi ích của ngân hàng trong việc thu hồi nợ có thể không đồng nhất với lợi ích của các trái chủ.
Ông Thế nhấn mạnh sự cần thiết phải thiết kế cơ chế để ngân hàng thương mại thực hiện hoạt động này một cách độc lập và minh bạch, tránh lạm dụng vị thế. Ông đề xuất Chính phủ cần quy định cụ thể về điều kiện, phạm vi và nguyên tắc thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm, cũng như cơ chế nhận diện, công khai và kiểm soát xung đột lợi ích ngay sau khi luật được ban hành.
Tác động & Nhận định
Đề xuất của đại biểu Lê Văn Thế nhắm đến việc bảo vệ quyền lợi của khách hàng vay vốn và trái chủ, đồng thời tăng cường tính minh bạch và công bằng trong hệ thống tín dụng. Tình trạng "ép mua bia kèm lạc" đã tồn tại và gây bức xúc trong dư luận, ảnh hưởng đến niềm tin của người dân vào hệ thống ngân hàng.
- Đối với khách hàng: Giúp khách hàng tiếp cận vốn vay một cách công bằng hơn, không bị áp đặt mua các sản phẩm không mong muốn.
- Đối với thị trường: Tăng cường tính cạnh tranh lành mạnh giữa các tổ chức tín dụng, hạn chế rủi ro hệ thống phát sinh từ các giao dịch thiếu minh bạch.
- Đối với chính sách: Đây là một bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện khung pháp lý, đặc biệt sau những bài học lớn từ các vụ việc như SCB, nhằm kiểm soát tốt hơn các hoạt động có tiềm ẩn xung đột lợi ích trong ngành ngân hàng.
Việc ban hành các quy định chi tiết để ngăn chặn tình trạng này sẽ góp phần củng cố lòng tin của công chúng vào hệ thống tài chính và tạo ra một môi trường kinh doanh minh bạch hơn.