Chính phủ Pháp đang rơi vào khủng hoảng chính trị và tài khóa khi nỗ lực cắt giảm khối nợ công khổng lồ 3.600 tỷ euro đã thổi bùng làn sóng biểu tình với 550.000 đến 800.000 người tham gia vào ngày 17/10. Tình trạng chi phí sinh hoạt leo thang cùng các biện pháp thắt lưng buộc bụng đẩy nền kinh tế lớn thứ hai khu vực đồng tiền chung châu Âu (eurozone) vào vòng xoáy bất ổn, theo đưa tin từ DW và AFP.
Vì sao nợ công của Pháp đe dọa eurozone?
Khối nợ công khổng lồ của Pháp hiện có nguy cơ phình to nhanh hơn mức tăng trưởng kinh tế. Theo dự báo của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), GDP Pháp chỉ tăng 0,4% trong năm nay, sụt giảm so với mức 0,9% của năm 2025 và nằm trong nhóm thấp nhất eurozone.
- Lợi suất trái phiếu chạm đỉnh: Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm đã vọt lên mức 5%, cao nhất kể từ năm 2002. Mức chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu Pháp và Đức nới rộng nhất kể từ cuộc khủng hoảng nợ 2012.
- Gánh nặng chi tiêu công: Chi trả lương hưu hiện chiếm tới 25% tổng chi tiêu công, trong bối cảnh dân số già hóa và độ tuổi nghỉ hưu trung bình thấp hơn 2,5 năm so với chuẩn OECD.
- Thâm hụt ngân sách sơ cấp: Chuyên gia Carsten Brzeski từ ING Research cảnh báo thâm hụt sơ cấp của Pháp đang ở mức gần 3% GDP, đặt nước này vào rủi ro tương tự khủng hoảng nợ của Italy năm 2011 và Hy Lạp năm 2009.
Tác động tới nhà đầu tư
Cuộc khủng hoảng tài khóa và sự chia rẽ chính trị sâu sắc tại Pháp đang tạo ra nhiều rủi ro mang tính hệ thống đối với thị trường tài chính toàn cầu:
- Biến động thị trường tiền tệ và trái phiếu: Áp lực lợi suất trái phiếu Pháp tăng cao làm suy yếu đồng EUR, thúc đẩy tâm lý trú ẩn an toàn vào đồng USD và vàng, tác động gián tiếp đến tỷ giá USD/VND tại Việt Nam.
- Rủi ro suy giảm nhu cầu tiêu thụ: Tăng trưởng kinh tế Pháp và eurozone suy yếu có thể làm giảm lực cầu đối với các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sang thị trường châu Âu như dệt may, da giày, điện tử.
- Bất ổn chính trị kéo dài: Dự thảo hạ thâm hụt ngân sách xuống 5% GDP của Tổng thống Emmanuel Macron đối mặt sự phản đối gay gắt từ cả phe tả lẫn phe hữu trong Quốc hội, khiến bất ổn kinh tế châu Âu chưa thể hạ nhiệt trong ngắn hạn.