Doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu nông sản và thực phẩm sang thị trường Italia đang đối mặt với những quy định kiểm dịch thực vật (SPS) và an toàn thực phẩm nghiêm ngặt. Chỉ một chi tiết sai lệch trên chứng từ cũng có thể khiến lô hàng bị dừng thông quan, thậm chí dẫn đến tiêu hủy hoặc tái xuất nếu phát hiện vi phạm về an toàn thực phẩm. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp cần hết sức cẩn trọng trong khâu chuẩn bị hồ sơ và đảm bảo chất lượng sản phẩm.
Diễn biến chi tiết
Theo thông tin từ Bộ Công Thương và Thương vụ Việt Nam tại Italia, hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam qua các cảng biển lớn như Genoa, La Spezia, Trieste, Naples và các sân bay quốc tế Rome Fiumicino, Milan Malpensa đều chịu sự kiểm soát chặt chẽ của Hải quan và Bộ Y tế Italia tại các trạm kiểm soát biên giới (BCP). Quy trình kiểm tra được thực hiện qua 3 cấp độ: kiểm tra hồ sơ, nhận dạng và kiểm tra thực tế kèm lấy mẫu.
Ở giai đoạn kiểm tra hồ sơ, cơ quan chức năng sẽ đối chiếu các chứng từ quan trọng như giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật, chứng nhận y tế, xuất xứ hàng hóa, chứng nhận khai thác thủy sản và tờ khai liên quan. Bất kỳ sai lệch nào về mã HS, tên khoa học của sản phẩm, thông tin nhà máy, hoặc thậm chí là lỗi chính tả đều có thể khiến lô hàng bị dừng thông quan để xác minh. Sau đó, họ sẽ kiểm tra niêm phong container, mã số lô hàng, nhãn mác, bao bì để đối chiếu với hồ sơ. Tùy thuộc vào mức độ rủi ro của mặt hàng và lịch sử tuân thủ của doanh nghiệp, lô hàng có thể bị lấy mẫu để kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, độc tố vi nấm, kháng sinh, vi sinh vật gây hại và kim loại nặng. Thời gian chờ kết quả xét nghiệm thường kéo dài 3-7 ngày làm việc, trong thời gian đó hàng hóa phải lưu tại kho kiểm dịch hoặc kho ngoại quan.
Tác động & Nhận định
- Rủi ro gia tăng cho doanh nghiệp: Các quy định chặt chẽ này làm tăng rủi ro về thời gian và chi phí cho các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản Việt Nam. Việc lô hàng bị giữ lại chờ xác minh hoặc bị tiêu hủy/tái xuất sẽ gây thiệt hại lớn về kinh tế và uy tín.
- Nâng cao yêu cầu về chất lượng và tuân thủ: Để thâm nhập thành công thị trường Italia và EU, doanh nghiệp Việt Nam cần nâng cao tiêu chuẩn về chất lượng sản phẩm, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm và đặc biệt là sự chính xác tuyệt đối trong khâu chuẩn bị hồ sơ, chứng từ.
- Cơ hội cải thiện chuỗi cung ứng: Việc đối mặt với các yêu cầu khắt khe cũng là động lực để các doanh nghiệp Việt Nam cải thiện toàn bộ chuỗi cung ứng, từ sản xuất, thu hoạch đến đóng gói và vận chuyển, nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Các doanh nghiệp cần thường xuyên cập nhật các quy định mới từ thị trường nhập khẩu và hợp tác chặt chẽ với các cơ quan quản lý để đảm bảo tuân thủ, giảm thiểu rủi ro khi xuất khẩu.