Từ tháng 8/2026, hàng loạt chính sách mới liên quan đến lĩnh vực đất đai và lựa chọn nhà đầu tư sẽ chính thức có hiệu lực, mang đến những thay đổi đáng kể trong quản lý và xử lý vi phạm hành chính. Đáng chú ý là việc mở rộng thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã và bổ sung các trường hợp không bị xử phạt khi chậm đăng ký biến động đất đai, tác động trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp.
Diễn biến chi tiết
Ngày 31/8/2026, Nghị định 281/2026/NĐ-CP của Chính phủ sẽ chính thức có hiệu lực, sửa đổi, bổ sung một số quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Một trong những điểm mới quan trọng nhất là việc tăng mạnh thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch UBND cấp xã. Theo quy định mới, Chủ tịch UBND cấp xã được quyền phạt tiền tối đa 250 triệu đồng, đình chỉ hoạt động dịch vụ tư vấn trong thời hạn 3 tháng, và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả. Mức phạt này cao gấp 50 lần so với quy định hiện hành (chỉ 5 triệu đồng).
Nghị định 281 cũng sửa đổi quy định về xử phạt hành vi không thực hiện đăng ký biến động đất đai. Hiện tại, hành vi này bị phạt từ 2-3 triệu đồng. Tuy nhiên, từ ngày 31/8, Nghị định 281 bổ sung trường hợp ngoại lệ: không áp dụng mức phạt đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất.
Tác động & Nhận định
- Nâng cao hiệu quả quản lý đất đai: Việc tăng thẩm quyền xử phạt cho Chủ tịch UBND cấp xã sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý và xử lý vi phạm hành chính ngay từ cơ sở, hạn chế tình trạng vi phạm đất đai kéo dài.
- Minh bạch hóa thủ tục: Quy định mới về không xử phạt trong trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư có thể tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các nhà đầu tư, thúc đẩy các dự án phát triển, tuy nhiên cũng cần có hướng dẫn rõ ràng để tránh lợi dụng.
- Thận trọng cho người dân và doanh nghiệp: Các cá nhân và tổ chức cần nắm rõ những thay đổi này để tuân thủ pháp luật, tránh các rủi ro pháp lý và mức phạt hành chính cao hơn.