Tại buổi làm việc với Phó Thủ tướng Chính phủ, Hiệp hội Các nhà thầu Xây dựng Việt Nam (VACC) đã kiến nghị tháo gỡ hàng loạt vướng mắc lớn liên quan đến cơ chế đấu thầu, định mức - đơn giá và nguồn vật liệu thi công.
Những bất cập trong cơ chế đấu thầu và quy mô vốn
Theo ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch VACC, hiện có tới 95% nhà thầu Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, với vốn điều lệ trên 100 tỷ đồng đã được xếp vào nhóm quy mô lớn. Do năng lực tài chính còn hạn chế, các doanh nghiệp trong nước buộc phải thành lập liên danh để tham gia các đại dự án hạ tầng trọng điểm, điển hình như dự án Sân bay Long Thành.
Tuy nhiên, khung khổ pháp luật hiện hành vẫn chưa có định nghĩa và quy định cụ thể về mô hình "tổ hợp nhà thầu" cũng như cơ chế tổng thầu EPC thực thụ. Tình trạng thiếu hành lang pháp lý rõ ràng khiến các đơn vị gặp nhiều lúng túng khi phân chia công việc, tiềm ẩn rủi ro vi phạm quy định pháp luật về hành vi "bán thầu". Bên cạnh đó, định mức và đơn giá thi công chưa bắt kịp biến động giá vật liệu trên thị trường, gây áp lực tài chính nặng nề.
Tác động & Nhận định
Việc hoàn thiện thể chế cho ngành xây dựng là bước đi cấp thiết để chuẩn bị cho chu kỳ đầu tư công lớn sắp tới:
- Tháo gỡ biên lợi nhuận: Cập nhật định mức và đơn giá sát thực tế sẽ giúp cải thiện biên lợi nhuận mỏng manh hiện nay của các nhà thầu hạ tầng.
- Thúc đẩy tiến độ dự án: Cơ chế rõ ràng giúp giảm áp lực rủi ro pháp lý, hỗ trợ các doanh nghiệp nội địa tự tin liên kết và nâng cao năng lực thi công công trình lớn.