Nhiều nhà đầu tư cá nhân trên thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận thua lỗ nặng, có trường hợp âm vốn tới 48%, do tin tưởng và giao dịch hoàn toàn theo khuyến nghị từ các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) như ChatGPT hay Gemini trong năm 2026. Tình trạng này xuất phát từ việc người dùng xem AI như chuyên gia tư vấn mà bỏ qua các cảnh báo rủi ro đi kèm.
Theo VnExpress, nhiều nhà đầu tư sau vài lần giao dịch ban đầu có lãi đã dồn vốn mua theo danh mục AI đề xuất, dẫn đến việc tài khoản bị sụt giảm nghiêm trọng khi thị trường biến động tiêu cực.
Vì sao khuyến nghị từ AI khiến nhà đầu tư thua lỗ?
Theo ông Trương Quang Bình, Giám đốc Nghiên cứu và Phân tích thuộc Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam (YSVN), nhà đầu tư hiện có xu hướng tin tưởng tuyệt đối vào AI thay vì coi đây là công cụ hỗ trợ. Mô hình ngôn ngữ lớn thuyết phục người dùng nhờ hành văn mạch lạc và dùng thuật ngữ thị trường chính xác, nhưng bộc lộ nhiều điểm yếu cốt lõi:
- Thiếu khả năng định giá tương lai: AI không thể dự phóng chính xác triển vọng doanh nghiệp hoặc chiết khấu dòng tiền tương lai, vốn là yếu tố quyết định giá trị cổ phiếu.
- Hiện tượng suy diễn sai lệch: Khi thiếu dữ liệu đầu vào, các mô hình AI có thể tự suy diễn để đưa ra kết luận thiếu căn cứ.
- Hạn chế dữ liệu thời gian thực: Ông Lý Hùng Sơn, đại diện Khối Công nghệ thông tin của Công ty Chứng khoán SSI, nhận định các chatbot đa năng thường khó tiếp cận dữ liệu thị trường chuẩn xác và cập nhật theo thời gian thực.
Tác động tới nhà đầu tư
Việc lạm dụng AI không kiểm chứng đem lại rủi ro danh mục rất lớn cho nhà đầu tư cá nhân:
- Thua lỗ vốn lớn: Vào sai điểm mua hoặc trung bình giá theo gợi ý của AI dễ khiến mức lỗ gia tăng nhanh chóng.
- Cần thay đổi cách tiếp cận: Nhà đầu tư chỉ nên dùng AI để tóm tắt, tổng hợp số liệu vĩ mô hoặc báo cáo tài chính thô, thay vì ủy thác quyết định mua bán.
- Kiểm chứng độc lập: Quyết định giải ngân bắt buộc phải dựa trên phân tích dòng tiền thực tế và tư vấn từ chuyên viên được cấp phép thay vì các mô hình tự động.
Dữ liệu thị trường liên quan
Số liệu từ cơ sở dữ liệu TitanLabs, cập nhật phiên 14/10/2026; bấm vào mã để xem hồ sơ đầy đủ (định giá, dòng tiền, kỹ thuật).
| Mã | Giá | Phiên | P/E | Khối ngoại ròng 5 phiên |
|---|---|---|---|---|
| SSI | 18.900đ | 0,00% | 10,6 | -68 tỷ |