Ngành xây dựng Việt Nam đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng về nhân lực và vật liệu, bất chấp sự gia tăng mạnh mẽ của các dự án đầu tư công và hạ tầng. Ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch Hiệp hội Nhà thầu xây dựng Việt Nam (VACC), cho biết nhiều nhà thầu đang phải cân nhắc kỹ lưỡng khi nhận dự án do đơn giá chưa sát thực tế và chi phí ngày càng leo thang.
Diễn biến chi tiết
Trong bối cảnh nguồn việc dồi dào, thậm chí nhiều dự án gặp khó trong việc lựa chọn nhà thầu, các doanh nghiệp xây dựng lại chịu áp lực lớn từ chi phí. Ông Hiệp nhấn mạnh rằng hệ thống định mức và đơn giá xây dựng hiện hành chưa theo kịp diễn biến thị trường. Đơn giá nhân công trong nhiều bộ định mức chỉ khoảng 350.000 đồng/ngày, trong khi thực tế doanh nghiệp phải chi trả từ 700.000 đồng đến 1 triệu đồng/ngày cho lao động kỹ thuật. Tương tự, giá vật liệu xây dựng do địa phương công bố cũng thấp hơn giá mua thực tế khoảng 15-20%.
Điều này dẫn đến tình trạng cạnh tranh nhân lực gay gắt giữa các nhà thầu, khi các doanh nghiệp phải đưa ra mức lương cao hơn để thu hút và giữ chân lao động. Sự thiếu hụt vật liệu cũng đẩy giá thành lên cao, làm giảm biên lợi nhuận và khả năng cạnh tranh của các nhà thầu.
Tác động & Nhận định
- Tăng chi phí dự án: Việc đơn giá không sát thực tế và chi phí nhân công, vật liệu tăng cao sẽ đẩy tổng chi phí xây dựng lên, có thể ảnh hưởng đến tiến độ và hiệu quả của các dự án đầu tư công và tư nhân.
- Giảm lợi nhuận nhà thầu: Các nhà thầu phải hấp thụ phần lớn chi phí tăng thêm, làm giảm biên lợi nhuận và tiềm ẩn rủi ro tài chính cho doanh nghiệp.
- Chậm tiến độ thi công: Thiếu hụt nhân lực và vật liệu có thể dẫn đến chậm trễ trong việc triển khai và hoàn thành các dự án, ảnh hưởng đến phát triển hạ tầng và kinh tế.
- Rà soát chính sách: Tình hình này đòi hỏi các cơ quan quản lý cần rà soát và điều chỉnh hệ thống định mức, đơn giá xây dựng để phù hợp hơn với thực tế thị trường, đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành. Việc thiếu hụt nhân lực cũng cần được giải quyết thông qua các chính sách đào tạo và thu hút lao động chuyên môn cho ngành.
Nhà đầu tư cần theo dõi sát sao các doanh nghiệp trong ngành xây dựng và vật liệu xây dựng để đánh giá rủi ro về chi phí và tiềm năng lợi nhuận trong bối cảnh thị trường này.