Ngành gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam tiếp tục ghi nhận tăng trưởng xuất khẩu trong nửa đầu năm 2026. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là đảm bảo nguồn nguyên liệu ổn định, hợp pháp và chất lượng cao để thúc đẩy chế biến sâu và nâng cao giá trị gia tăng cho toàn ngành. Các doanh nghiệp chế biến sâu đặc biệt gặp khó khăn trong việc tìm kiếm gỗ có kích thước và tiêu chuẩn phù hợp.
Diễn biến chi tiết
Ông Nguyễn Văn Diện, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết Trung Quốc vẫn là thị trường tiêu thụ gỗ nguyên liệu lớn của Việt Nam. Tình trạng này khiến nhiều diện tích rừng trồng tại Việt Nam vẫn được khai thác ở chu kỳ ngắn, chủ yếu do áp lực về vốn và mong muốn thu hồi vốn nhanh của các hộ dân.
Định hướng phát triển rừng gỗ lớn đã được ngành lâm nghiệp đề ra từ nhiều năm thông qua các chính sách khuyến khích kéo dài chu kỳ trồng rừng. Tuy nhiên, việc triển khai gặp khó khăn do phần lớn hộ trồng rừng có quy mô nhỏ và điều kiện kinh tế hạn chế. Để kéo dài chu kỳ trồng rừng, người dân phải tiếp tục đầu tư vốn, đối mặt với thời gian thu hồi vốn dài hơn và rủi ro từ thiên tai, sâu bệnh, biến động giá.
Tác động & Nhận định
- Giới hạn tăng trưởng giá trị gia tăng: Việc thiếu nguồn gỗ lớn, chất lượng cao trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng chế biến sâu và nâng cao giá trị sản phẩm gỗ xuất khẩu của Việt Nam.
- Rủi ro phụ thuộc: Sự phụ thuộc vào thị trường xuất khẩu gỗ nguyên liệu như Trung Quốc có thể tạo ra rủi ro về nguồn cung và giá cả trong dài hạn.
- Thách thức chính sách: Các chính sách khuyến khích cần được cải thiện để hỗ trợ tốt hơn cho các hộ trồng rừng quy mô nhỏ, giúp họ có thể kéo dài chu kỳ khai thác và cung cấp nguồn nguyên liệu bền vững cho ngành.
Ngành gỗ cần giải pháp đồng bộ từ chính sách, vốn đến kỹ thuật để giải quyết vấn đề nguyên liệu, đảm bảo sự phát triển bền vững và nâng cao vị thế trên thị trường quốc tế.