Lượng tiền mặt trong hệ thống ngân hàng Trung Quốc đang tăng mạnh, đạt mức chênh lệch kỷ lục giữa tiền gửi và cho vay. Điều này phản ánh sự sụt giảm nhu cầu vay của doanh nghiệp và hộ gia đình, trong bối cảnh lo ngại về triển vọng kinh tế do chiến tranh ở Vùng Vịnh và khủng hoảng bất động sản kéo dài.
Diễn biến chi tiết
Theo dữ liệu từ Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC), tính đến cuối tháng 6, chênh lệch giữa tiền gửi và cho vay tại các ngân hàng Trung Quốc đạt 63,81 nghìn tỷ nhân dân tệ (tương đương 9,4 nghìn tỷ USD) – mức cao nhất kể từ năm 1997. Tổng lượng tiền gửi bằng nhân dân tệ đã tăng 8,2% so với cùng kỳ năm trước, đạt 346,44 nghìn tỷ nhân dân tệ, trong khi các khoản vay chỉ tăng 5,2%, đạt 282,63 nghìn tỷ nhân dân tệ. Đây là năm thứ hai liên tiếp tốc độ tăng trưởng tiền gửi vượt xa tốc độ tăng trưởng cho vay.
Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là sự suy thoái kéo dài của thị trường bất động sản Trung Quốc, cùng với rủi ro địa chính trị gia tăng từ khu vực Trung Đông. Những yếu tố này đã làm giảm niềm tin và khả năng đầu tư của cả doanh nghiệp và hộ gia đình. Đầu tư tài sản cố định trong 6 tháng đầu năm giảm 5,7%, với đầu tư khu vực tư nhân giảm 8,5%. Các khoản cho vay doanh nghiệp trung và dài hạn trong tháng 6 cũng giảm khoảng 40% so với cùng kỳ.
Tác động & Nhận định
- Rủi ro giảm phát: Tình trạng dư thừa tiền mặt và nhu cầu vay thấp có thể là dấu hiệu của rủi ro giảm phát, khi doanh nghiệp và người dân thắt chặt chi tiêu và đầu tư.
- Thách thức chính sách tiền tệ: PBOC có thể gặp khó khăn trong việc kích thích tăng trưởng kinh tế khi mà nguồn cung tiền dồi dào nhưng không được hấp thụ bởi nhu cầu tín dụng.
- Ảnh hưởng gián tiếp đến Việt Nam: Một nền kinh tế Trung Quốc tăng trưởng chậm chạp có thể ảnh hưởng đến các đối tác thương mại, bao gồm Việt Nam, thông qua giảm nhu cầu nhập khẩu và đầu tư.
Đây là một tín hiệu tiêu cực về sức khỏe nền kinh tế Trung Quốc, cho thấy sự thiếu tự tin của thị trường và có thể dẫn đến các biện pháp kích thích kinh tế mạnh mẽ hơn từ chính phủ.