Chính phủ đang xem xét việc mở rộng cơ chế tín dụng đặc biệt cho thêm 17 dự án trọng điểm, nâng tổng số dự án được hưởng ưu đãi lên 35. Các dự án này có tổng nhu cầu vốn lên tới hơn 1,7 triệu tỷ đồng, tạo áp lực lớn lên hệ thống ngân hàng về khả năng cung ứng vốn thực tế, vượt ra ngoài bài toán về hạn mức tín dụng.
Diễn biến chi tiết
Trước đó, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã áp dụng cơ chế tín dụng đặc biệt cho 18 dự án với tổng nhu cầu vốn hơn 752.000 tỷ đồng. Theo cơ chế này, dư nợ cho vay các dự án đó sẽ không tính vào hạn mức tăng trưởng tín dụng của các ngân hàng. Hiện tại, 3 doanh nghiệp lớn tiếp tục đề xuất vay khoảng 955.000 tỷ đồng cho 17 dự án mới. Nếu tất cả 35 dự án đều được chấp thuận, tổng nhu cầu vốn sẽ vượt 1,7 triệu tỷ đồng.
Trong bối cảnh này, các ngân hàng đang đối mặt với tình trạng "khát vốn". Báo cáo của NHNN cho thấy, đến giữa tháng 6, tổng tiền gửi tại các ngân hàng đạt 18,2 triệu tỷ đồng, tăng 6,16% so với đầu năm. Tuy nhiên, tín dụng lại tăng trưởng nhanh hơn, đạt 8,37%, lên 20,15 triệu tỷ đồng. Sự chênh lệch gần 2 triệu tỷ đồng giữa tín dụng và huy động đã đẩy tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) toàn hệ thống lên khoảng 110%, mức cao nhất trong 8 năm qua.
Tác động & Nhận định
- Áp lực lên nguồn vốn ngân hàng: Dù "room tín dụng" được nới, thách thức lớn nhất là nguồn tiền thực tế để giải ngân. Tỷ lệ LDR cao cho thấy khả năng huy động vốn của ngân hàng đã tiệm cận giới hạn.
- Rủi ro thanh khoản: Nếu ngân hàng phải liên tục giải ngân các khoản vay lớn mà không có đủ nguồn huy động, rủi ro thanh khoản có thể gia tăng.
- Giải pháp thay thế: Các chuyên gia khuyến nghị doanh nghiệp không nên quá phụ thuộc vào vốn ngân hàng mà cần đa dạng hóa kênh huy động vốn khác như phát hành trái phiếu, cổ phiếu hoặc thu hút vốn đầu tư trực tiếp.
Việc tiếp tục mở rộng các dự án ưu tiên tín dụng đòi hỏi các ngân hàng phải tìm kiếm giải pháp huy động vốn hiệu quả hơn để đảm bảo sự ổn định của hệ thống tài chính.