Mỹ và Iran vừa đạt được những tiến bộ quan trọng trong vòng đàm phán kéo dài hai ngày tại Thụy Sỹ, mở ra hy vọng về một thỏa thuận toàn diện trong vòng 60 ngày tới. Các bên đã nhất trí thiết lập một cơ chế đàm phán kỹ thuật và thành lập một "Ủy ban Cấp cao" để giám sát quá trình hòa giải.
Diễn biến chi tiết
Tại hội nghị thượng đỉnh ở hồ Lucerne, Thụy Sỹ, các phái đoàn từ Mỹ và Iran, với sự trung gian của Qatar và Pakistan, đã kết thúc vòng đàm phán cấp cao đầu tiên với kết quả tích cực. Dựa trên bản ghi nhớ đã ký tuần trước, một Ủy ban Cấp cao sẽ được thành lập để điều phối chính trị, với các trưởng đoàn đàm phán báo cáo thường xuyên và dẫn dắt các nhóm công tác về vấn đề hạt nhân, cấm vận và giải quyết tranh chấp. Một "trung tâm giảm xung đột" cũng sẽ được thiết lập giữa Mỹ, Iran và Lebanon, được điều phối bởi các nước trung gian, nhằm chấm dứt các hành động quân sự tại Lebanon.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhận định đây là "tiến bộ lớn", đồng thời tiết lộ Tehran đã đạt được những nhượng bộ quan trọng. Cụ thể, Iran sẽ được miễn trừ trừng phạt đối với hoạt động xuất khẩu dầu và hóa dầu, dỡ bỏ phong tỏa các cảng của Iran, giải phóng một số tài sản bị đóng băng và khởi động kế hoạch tái thiết và phát triển. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã dẫn đầu phái đoàn Mỹ trong các cuộc đàm phán này.
Tác động & Nhận định
Việc Mỹ và Iran đạt được đồng thuận về một lộ trình đi đến thỏa thuận cuối cùng có thể có tác động đáng kể đến thị trường năng lượng toàn cầu, đặc biệt là giá dầu mỏ. Nếu các lệnh trừng phạt dầu mỏ được nới lỏng, nguồn cung dầu từ Iran có thể gia tăng, tạo áp lực giảm giá dầu. Điều này sẽ có lợi cho các nền kinh tế nhập khẩu dầu như Việt Nam, giúp giảm chi phí sản xuất và áp lực lạm phát. Bên cạnh đó, việc giải phóng tài sản và khởi động kế hoạch tái thiết tại Iran cũng sẽ mở ra cơ hội kinh doanh và đầu tư mới cho các doanh nghiệp quốc tế, dù tác động trực tiếp đến Việt Nam có thể chưa rõ ràng ngay lập tức. Cơ chế giảm xung đột tại Lebanon là một điểm mấu chốt, và thành công của nó sẽ là "bài kiểm tra thực sự đầu tiên" cho thỏa thuận này.