Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thu về hơn 13 tỷ USD từ việc bán dầu của Venezuela trong năm nay, theo tính toán của Financial Times. Tuy nhiên, Mỹ vẫn chưa công bố thông tin chi tiết về cách quản lý và sử dụng số tiền này, dẫn đến những tuyên bố không nhất quán từ các quan chức. Mỹ tiếp quản quyền kiểm soát xuất khẩu dầu của Venezuela sau sự kiện chính trị vào tháng 1, đồng thời nới lỏng một số lệnh trừng phạt ngành dầu mỏ nước này.
Diễn biến chi tiết
Sau khi Tổng thống Nicolás Maduro bị bắt giữ và Phó Tổng thống Delcy Rodríguez lên điều hành đất nước vào tháng 1, Washington đã tiếp quản hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Venezuela. Dầu mỏ đóng góp khoảng 25% GDP của Venezuela. Việc nới lỏng trừng phạt từng được kỳ vọng sẽ vực dậy nền kinh tế Venezuela khỏi cuộc khủng hoảng kéo dài, đặc biệt sau trận động đất nghiêm trọng gần đây. Tuy nhiên, sau 6 tháng Mỹ kiểm soát nguồn thu, các nhà kinh tế nhận định rằng dấu hiệu phục hồi của nền kinh tế Venezuela vẫn khá mờ nhạt.
Các tuyên bố từ chính quyền Mỹ về số tiền này không đồng nhất. Sắc lệnh hành pháp tháng 1 mô tả vai trò của Mỹ chỉ là “quản lý lưu ký”, nghĩa là nguồn tiền vẫn thuộc sở hữu của chính phủ Venezuela. Ngược lại, Tổng thống Trump nhiều lần khẳng định Mỹ đang “kiếm được rất nhiều tiền” từ dầu mỏ Venezuela. Bộ Năng lượng Mỹ lại cho biết nguồn tiền sẽ được “chi vì lợi ích của người dân Mỹ và người dân Venezuela”. Thậm chí, vào tháng 6, ông Trump còn tuyên bố Mỹ đã thu hồi chi phí chiến dịch quân sự tại Venezuela gấp 28 lần nhờ nguồn thu từ dầu mỏ. Sự thiếu minh bạch này đang khiến ngày càng nhiều nghị sĩ của cả hai đảng ở Mỹ yêu cầu làm rõ vấn đề.
Tác động & Nhận định
Việc Mỹ kiểm soát nguồn thu từ dầu mỏ Venezuela và sự thiếu minh bạch trong quản lý có thể ảnh hưởng đến kỳ vọng phục hồi kinh tế của Venezuela. Đối với nhà đầu tư, sự không rõ ràng này có thể tạo ra rủi ro địa chính trị và tiềm ẩn các căng thẳng trong quan hệ quốc tế, đặc biệt là với các nước sản xuất dầu khác hoặc các quốc gia có lợi ích liên quan đến Venezuela. Sự bất đồng trong tuyên bố của các quan chức Mỹ cũng làm giảm niềm tin vào tính nhất quán của chính sách đối ngoại và kinh tế. Điều này không ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường Việt Nam nhưng là một diễn biến đáng chú ý trên thị trường năng lượng và địa chính trị toàn cầu.