Mỹ đang thực hiện các biện pháp quyết liệt để giữ lại nguồn cung vonfram và các vật liệu chiến lược khác, báo hiệu một sự thay đổi lớn trong cách các nền kinh tế lớn quản lý tài nguyên. Quyết định này không chỉ phản ánh áp lực chuỗi cung ứng mà còn định hình lại giá trị của các nguồn tài nguyên chiến lược trên thị trường toàn cầu. Điều này đặc biệt quan trọng khi Trung Quốc cũng đã siết chặt kiểm soát xuất khẩu vonfram từ trước đó.
Diễn biến chi tiết
Theo Bloomberg, từ cuối tháng 8/2026, Cục Công nghiệp và An ninh Mỹ (BIS) sẽ áp dụng các quy định tạm thời hạn chế xuất khẩu phế liệu vonfram và “black mass” (vật liệu tái chế từ pin lithium-ion). Theo đó, các tổ chức kinh doanh phải phân bổ 100% doanh số hàng tháng cho người mua tại Mỹ, trừ khi có ngoại lệ đặc biệt. Chính sách này dự kiến kéo dài một năm.
Động thái này, dù không phải là lệnh cấm toàn bộ, cho thấy xu hướng các nền kinh tế lớn ngày càng coi trọng an ninh nguồn cung khoáng sản chiến lược. Trung Quốc đã thực hiện các biện pháp tương tự từ năm 2025. Việc cả hai nền kinh tế lớn cùng thắt chặt kiểm soát khiến lượng vonfram tự do trên thị trường quốc tế có nguy cơ bị thu hẹp đáng kể.
Nhu cầu về vonfram đang tiếp tục mở rộng do tính chất độ cứng cao, khả năng chịu nhiệt và chống mài mòn. Vonfram được sử dụng rộng rãi trong các ngành công cụ cắt chính xác, khai khoáng, điện tử, hàng không và bán dẫn. Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đang thúc đẩy nhu cầu đối với các vật liệu phục vụ chip, điện tử và quản lý nhiệt.
Tác động & Nhận định
- Thay đổi chiến lược nguồn cung: Chính sách của Mỹ và Trung Quốc đang định giá lại vonfram, biến nó từ một loại hàng hóa thông thường thành một lợi thế chiến lược gắn liền với an ninh quốc gia và công nghệ cao.
- Áp lực lên chuỗi cung ứng toàn cầu: Việc hạn chế xuất khẩu từ hai nguồn cung lớn nhất sẽ gây áp lực tăng giá và rủi ro thiếu hụt đối với các quốc gia và ngành công nghiệp phụ thuộc vào vonfram.
- Cơ hội cho các nhà sản xuất ngoài Trung Quốc: Các nền tảng sở hữu nguồn tài nguyên và năng lực chế biến vonfram quy mô lớn ngoài Trung Quốc có thể gia tăng giá trị và vai trò trên thị trường thế giới.
- Tác động đến công nghệ cao: Nhu cầu vonfram tăng vọt từ ngành AI và bán dẫn sẽ càng làm trầm trọng thêm vấn đề nguồn cung, thúc đẩy nghiên cứu và phát triển vật liệu thay thế hoặc công nghệ tái chế hiệu quả hơn.