Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chính thức phê duyệt thỏa thuận quan trọng với Ả-rập Xê-út, cho phép Mỹ hỗ trợ đồng minh Trung Đông phát triển chương trình hạt nhân dân sự. Thỏa thuận này, ước tính trị giá hàng chục tỷ USD và có thời hạn 30 năm, có khả năng mở đường cho Ả-rập Xê-út thực hiện việc làm giàu uranium ngay trên lãnh thổ của mình.
Diễn biến chi tiết
Theo thông tin từ Wall Street Journal và Reuters, các công ty Mỹ sẽ đóng vai trò trung tâm trong việc xây dựng hạ tầng hạt nhân của Ả-rập Xê-út, đồng thời loại bỏ sự tham gia của các đối thủ nước ngoài. Chính quyền Tổng thống Trump dự kiến sẽ trình văn bản được gọi là Thỏa thuận 123 này lên Quốc hội Mỹ trong vài ngày tới. Điểm đáng chú ý của thỏa thuận là cơ chế đặc biệt cho phép Ả-rập Xê-út tiến hành hoạt động làm giàu uranium và/hoặc tái chế plutonium ở mức độ nhất định – một điều chưa từng có tiền lệ trong các thỏa thuận tương tự của Mỹ, mặc dù điều khoản này đi kèm với một số điều kiện do Mỹ áp đặt. Thái tử kế vị Mohammed bin Salman trước đây từng tuyên bố Ả-rập Xê-út sẽ phát triển vũ khí hạt nhân nếu Iran chế tạo được bom nguyên tử.
Tác động & Nhận định
Thỏa thuận này có thể mang lại những tác động đáng kể đến địa chính trị khu vực và thị trường năng lượng toàn cầu. Đối với các công ty Mỹ, đây là cơ hội lớn để tham gia vào một dự án hạt nhân quy mô, tạo ra nguồn doanh thu đáng kể. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng bày tỏ lo ngại về nguy cơ phổ biến vũ khí hạt nhân nếu các biện pháp kiểm soát không đủ nghiêm ngặt, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng khu vực. Sự phát triển năng lượng hạt nhân dân sự tại Ả-rập Xê-út có thể định hình lại cán cân quyền lực trong khu vực, tác động gián tiếp đến giá dầu và tình hình đầu tư vào khu vực Trung Đông.