Mỹ đang chuẩn bị các biện pháp kinh tế mới, được cho là “chưa từng có trong lịch sử” nhằm vào Iran. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump muốn gia tăng sức ép buộc Tehran phải khuất phục trong cuộc đối đầu kéo dài gần sáu tháng, với các cuộc đàm phán hòa bình đang đình trệ và những đụng độ gián đoạn vẫn tiếp diễn, đặc biệt tại eo biển Hormuz.
Diễn biến chi tiết
Trong một cuộc phỏng vấn với Fox News, Tổng thống Trump tiết lộ Mỹ đang lên kế hoạch giáng đòn mạnh vào nền kinh tế Iran. Ông cũng nhấn mạnh không quan tâm liệu cuộc chiến có kết thúc trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ vào tháng 11 hay không. Nhà lãnh đạo Mỹ đang gặp khó khăn trong việc tìm lối thoát khỏi cuộc xung đột, với việc cả hai bên cáo buộc đối phương không đáng tin cậy trong đàm phán. Iran cũng đã thực hiện các bước nhằm duy trì quyền kiểm soát eo biển Hormuz – một tuyến đường thủy chiến lược cho dòng chảy dầu mỏ và các mặt hàng thiết yếu.
Trong bài phát biểu tại Long Island, Tổng thống Trump khoe rằng việc Mỹ phong tỏa các cảng biển của Iran đã tạo thành một “bức tường thép”, cho phép Washington kiểm soát hiệu quả tuyến đường thủy này. Ngược lại, Iran khẳng định nước này mới là bên đang quản lý hoạt động giao thông qua eo biển. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng cho biết sẽ có “thêm nhiều thông báo vào tuần tới” về các biện pháp kinh tế mới, nhưng không tiết lộ cụ thể.
Tác động & Nhận định
Các biện pháp trừng phạt mới này được dự báo sẽ gây tổn thất nghiêm trọng hơn nữa cho nền kinh tế Iran, vốn đã chịu ảnh hưởng nặng nề với phần lớn năng lực công nghiệp bị phá hủy. Đối với thị trường toàn cầu, đặc biệt là thị trường năng lượng, căng thẳng leo thang tại eo biển Hormuz có thể dẫn đến:
- Biến động giá dầu: Tắc nghẽn hoặc gián đoạn dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz có thể đẩy giá dầu tăng vọt.
- Rủi ro địa chính trị: Gia tăng lo ngại về bất ổn khu vực, ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư toàn cầu.
- Tác động đến thương mại: Các lệnh trừng phạt mở rộng có thể ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng và thương mại quốc tế, mặc dù tác động trực tiếp lên Việt Nam có thể không đáng kể ở giai đoạn đầu, nhưng rủi ro gián tiếp thông qua giá dầu và thị trường toàn cầu là có thật.