Mỹ và Nhật Bản vừa thực hiện một động thái can thiệp ngoại hối phối hợp công khai, đánh dấu lần thứ hai kể từ năm 1998 Bộ Tài chính Mỹ trực tiếp mua vào đồng yên. Hành động này không chỉ nhằm chặn đà rơi của đồng yên mà còn phát đi tín hiệu mạnh mẽ rằng các nền kinh tế lớn sẽ không để các đồng nội tệ khu vực suy yếu mất kiểm soát, buộc thị trường tiền tệ châu Á phải tái định hình.
Diễn biến chi tiết
Áp lực mất giá tiền tệ đang lan rộng khắp châu Á, không chỉ riêng Nhật Bản. Nhiều đồng tiền như won Hàn Quốc, rupee Ấn Độ đã giảm giá mạnh so với USD. Nguyên nhân chính bao gồm chi phí năng lượng tăng vọt do căng thẳng tại Iran và sự chênh lệch lãi suất ngày càng lớn giữa các nền kinh tế châu Á với Mỹ. Lãi suất tại Nhật Bản thấp hơn Mỹ 2,75 điểm phần trăm, trong khi Ấn Độ và Indonesia cũng chỉ cao hơn Mỹ 1,5 đến 2 điểm phần trăm. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất là sức hút từ phố Wall với làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI) đã đẩy chỉ số S&P 500 lập đỉnh mới vào ngày 7/8, tăng 13% từ đầu năm, thu hút dòng vốn đầu tư danh mục rút ròng hơn 125 tỷ USD từ các thị trường khác.
Tác động & Nhận định
- Rủi ro dòng vốn: Can thiệp của Mỹ có thể tạm thời ổn định tỷ giá, nhưng nếu sức hấp dẫn của USD tiếp tục tăng, dòng vốn vẫn sẽ chảy khỏi châu Á, gây áp lực lên các thị trường chứng khoán và trái phiếu trong khu vực.
- Chính sách tiền tệ: Các ngân hàng trung ương châu Á có thể phải đối mặt với áp lực điều chỉnh chính sách tiền tệ, có khả năng phải tăng lãi suất để bảo vệ đồng nội tệ, dù điều này có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.
- Tác động lên xuất nhập khẩu: Đồng tiền yếu hơn có thể hỗ trợ xuất khẩu nhưng cũng làm tăng chi phí nhập khẩu, đặc biệt là năng lượng và hàng hóa nguyên liệu, gây áp lực lạm phát.
- Việt Nam: Mặc dù đồng Việt Nam không bị ảnh hưởng trực tiếp tức thì mạnh mẽ như các đồng tiền khác, nhưng động thái này cho thấy rủi ro tỷ giá luôn hiện hữu và Ngân hàng Nhà nước có thể phải thận trọng trong điều hành chính sách tiền tệ để duy trì ổn định vĩ mô.