Mỹ đã chính thức áp dụng mức thuế bổ sung 12,5% đối với một phần hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam. Quyết định này được đưa ra sau cuộc điều tra theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 liên quan đến vấn đề lao động cưỡng bức. Khoảng 37% kim ngạch xuất khẩu hiện nay của Việt Nam sang Mỹ sẽ phải chịu mức thuế mới này, bao gồm nhiều mặt hàng chủ lực như thủy sản.
Diễn biến chi tiết
Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) công bố kết luận cuối cùng trong cuộc điều tra Mục 301, xếp Việt Nam vào nhóm 38 quốc gia và vùng lãnh thổ chịu mức thuế bổ sung 12,5%. Mặc dù có một số mặt hàng được miễn trừ, 37% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ vẫn bị tác động. Bộ Công Thương đánh giá việc mở rộng phạm vi miễn trừ giúp giảm áp lực cho một số nhóm hàng, nhưng nhiều ngành xuất khẩu chủ lực vẫn phải đối mặt với chi phí tăng cao khi thâm nhập thị trường Mỹ.
Đáng chú ý, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) xác nhận rằng các mặt hàng thủy sản chế biến, bảo quản không nằm trong danh mục miễn trừ. Điều này có nghĩa là các sản phẩm xuất khẩu chủ lực như tôm, cá tra, cá ngừ, mực, bạch tuộc, cua, ghẹ và nhiều sản phẩm chế biến từ thủy sản sẽ phải chịu thêm mức thuế 12,5%, ngoài thuế MFN và các nghĩa vụ thuế khác theo từng mã hàng.
Tác động & Nhận định
- Tăng chi phí: Thuế bổ sung 12,5% sẽ làm tăng đáng kể chi phí đưa hàng hóa Việt Nam vào thị trường Mỹ, giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt. Các nhà nhập khẩu Mỹ có thể tìm kiếm nguồn cung khác hoặc yêu cầu doanh nghiệp Việt Nam chia sẻ gánh nặng thuế, ảnh hưởng đến biên lợi nhuận.
- Rủi ro cho ngành xuất khẩu chủ lực: Ngành thủy sản, vốn là một trong những động lực tăng trưởng chính của xuất khẩu Việt Nam, sẽ chịu tác động trực tiếp và nặng nề. Điều này có thể ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất, đầu tư và việc làm trong ngành.
- Phản ứng từ Chính phủ: Bộ Công Thương Việt Nam khẳng định sẽ làm việc với phía Mỹ và phối hợp các bộ, ngành triển khai nhiều giải pháp nhằm giảm thiểu tác động, bảo vệ lợi ích doanh nghiệp xuất khẩu. Tuy nhiên, thách thức đặt ra là lớn trong bối cảnh chính sách thương mại ngày càng phức tạp.
Các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam cần chủ động rà soát chuỗi cung ứng, tìm kiếm các thị trường thay thế tiềm năng và nâng cao năng lực cạnh tranh để ứng phó với tình hình mới.