Đảng Dân chủ đã giành quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện Mỹ sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11. Theo chuyên gia Christopher Hodge tại Natixis, cục diện này mở ra giai đoạn đối đầu chính trị mới, tác động sâu sắc đến chính sách thuế nhập khẩu, chi tiêu công và lạm phát tại Mỹ.
Cán cân quyền lực mới ảnh hưởng kinh tế Mỹ ra sao?
Theo bài phân tích, dù Tổng thống Donald Trump vẫn nắm quyền hành pháp quyết định về thuế nhập khẩu và đối ngoại, Quốc hội do đảng Dân chủ kiểm soát nắm giữ quyền phê duyệt ngân sách và trần nợ công. Đây là công cụ đòn bẩy lớn để buộc Nhà Trắng phải nhượng bộ.
Bối cảnh kinh tế hiện tại ghi nhận GDP quý 3 tăng 3,4% và tỷ lệ thất nghiệp quanh mức 4%, nhưng áp lực lạm phát vẫn vượt xa mức mục tiêu 2% của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed). Lạm phát chịu sức ép từ thuế quan, căng thẳng tại Trung Đông và làn sóng đầu tư hàng nghìn tỷ USD vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI).
Nghị sĩ Ron Wyden cho biết Ủy ban Tài chính Thượng viện sẽ yêu cầu các tập đoàn và giới siêu giàu đóng thuế tương xứng, đồng thời tái khẳng định thẩm quyền của Quốc hội với chính sách thương mại. Bên cạnh đó, tốc độ mở rộng các trung tâm dữ liệu AI có thể chậm lại do chịu sự giám sát chặt chẽ hơn.
Tác động tới nhà đầu tư
Cục diện Quốc hội chia rẽ mang lại nhiều yếu tố cần theo dõi đối với thị trường tài chính:
- Rủi ro trần nợ công và đóng cửa chính phủ: Khả năng cao sẽ xảy ra bế tắc ngân sách, tạo biến động lớn cho thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ và chỉ số USD Index.
- Kiểm soát lạm phát và lãi suất Fed: Các rào cản chi tiêu có thể hạ nhiệt áp lực tăng trưởng nóng và giá điện/vật liệu, tác động tới lộ trình lãi suất điều hành.
- Ngành công nghệ và AI: Lĩnh vực hạ tầng AI đối mặt với quy định giám sát khắt khe hơn, có thể làm phân hóa dòng tiền đầu tư toàn cầu.