Tại tọa đàm ngày 09/10/2026 do Báo Dân trí phối hợp Cục Thuế tổ chức, bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, đã kiến nghị cơ quan quản lý xem xét gỡ vướng về lệ phí môn bài và tiền phạt chậm nộp cho các đơn vị đã ngừng kinh doanh. Động thái này diễn ra trong bối cảnh ngành thuế rà soát khoảng 617.000 doanh nghiệp và hộ kinh doanh không còn hoạt động hoặc chưa cập nhật thông tin.
Theo Báo Dân trí, nhiều doanh nghiệp dù không phát sinh doanh thu hay hóa đơn suốt nhiều năm nhưng khi làm thủ tục giải thể lại đối mặt với các khoản phạt hành chính lớn.
Vì sao doanh nghiệp ngừng hoạt động bị phạt tới 100 triệu đồng?
Bà Nguyễn Thị Cúc cho biết theo Luật Quản lý thuế, doanh nghiệp có đăng ký kinh doanh nhưng không nộp tờ khai định kỳ vẫn bị xử phạt:
- Tiền phạt chậm nộp tờ khai thuế giá trị gia tăng là 11,5 triệu đồng và thuế thu nhập doanh nghiệp là 11,5 triệu đồng, tổng cộng 23 triệu đồng theo quy định tại Nghị định 310.
- Lệ phí môn bài khoảng 2 triệu đồng/năm cộng dồn qua nhiều năm kèm tiền chậm nộp (từng áp dụng mức 0,05%/ngày, sau đó giảm về 0,03%/ngày) khiến số nợ phình to.
- Tổng nghĩa vụ tài chính phát sinh từ việc không nộp tờ khai và nợ môn bài có thể lên tới 63-65 triệu đồng, thậm chí chạm mốc 100 triệu đồng dù thực tế không nợ thuế kinh doanh.
Tác động tới nhà đầu tư
Quy định hiện hành tạo rào cản pháp lý và chi phí lớn cho các cá nhân muốn tái cơ cấu hoặc đóng mã số thuế cũ để thành lập pháp nhân mới:
- Rủi ro pháp lý cho chủ doanh nghiệp: Người đại diện pháp luật của các công ty ngừng hoạt động chưa hoàn tất thủ tục giải thể có thể bị treo mã số thuế cá nhân, hạn chế quyền góp vốn hoặc lập doanh nghiệp mới.
- Kỳ vọng điều chỉnh chính sách: Nếu đề xuất phân loại đối tượng không gian lận để xóa nợ môn bài và miễn phạt tờ khai được thông qua, quy trình rút lui khỏi thị trường sẽ thuận tiện hơn, giúp dòng vốn sớm được tái định hình vào các dự án mới.