Iraq, quốc gia sở hữu trữ lượng dầu lớn thứ hai trong Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC), đang cân nhắc việc rời khỏi liên minh này. Động thái này xuất phát từ mong muốn của Baghdad được tăng mạnh sản lượng dầu nhằm giải quyết khủng hoảng tài chính nghiêm trọng, vốn bị ảnh hưởng bởi căng thẳng địa chính trị và đình trệ xuất khẩu qua eo biển Hormuz.
Diễn biến chi tiết
Iraq, một trong năm thành viên sáng lập OPEC từ năm 1960 và là nhà sản xuất lớn thứ hai sau Ả Rập Xê Út, đang đối mặt với áp lực tài chính gay gắt. Một quan chức cấp cao của Bộ Dầu mỏ Iraq tiết lộ với Reuters rằng chính phủ đang gặp khó khăn do hậu quả của chiến tranh Mỹ-Israel và Iran, làm đình trệ các hoạt động xuất khẩu dầu mỏ qua eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng. Điều này đã làm giảm nghiêm trọng nguồn thu từ xuất khẩu dầu mỏ, trụ cột kinh tế của Iraq. Hạn ngạch hiện tại của Iraq trong tháng 7 là 4,378 triệu thùng/ngày, nhưng sản lượng thực tế đang thấp hơn đáng kể do gián đoạn.
Động thái này diễn ra không lâu sau khi Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) cũng đã rời khỏi khối, khiến vị thế của OPEC thêm lung lay. Iraq muốn OPEC xem xét nghiêm túc yêu cầu tăng hạn ngạch của mình, và cảnh báo sẽ “cân nhắc mọi lựa chọn có sẵn” nếu không được đáp ứng. Tuy nhiên, Bộ Dầu mỏ Iraq sau đó đã tuyên bố rằng các báo cáo về việc chấm dứt tư cách thành viên không phản ánh lập trường chính thức, mà kế hoạch hiện tại là tiếp tục là thành viên và tìm kiếm hạn ngạch cao hơn.
Tác động & Nhận định
- Đối với OPEC: Việc Iraq rời đi sẽ là một đòn giáng mạnh vào OPEC, làm suy yếu khả năng kiểm soát thị trường dầu mỏ của tổ chức này, đặc biệt sau sự ra đi của UAE. Điều này có thể dẫn đến sản lượng dầu toàn cầu biến động và gây áp lực lên giá dầu.
- Đối với Iraq: Nếu được tăng hạn ngạch, Iraq có thể cải thiện đáng kể nguồn thu ngân sách, giúp ổn định nền kinh tế đang gặp khó khăn. Tuy nhiên, việc rời OPEC cũng đi kèm với rủi ro mất đi lợi ích từ sự phối hợp chính sách với các nước sản xuất lớn.
- Đối với thị trường dầu mỏ: Sự bất ổn trong nội bộ OPEC có thể dẫn đến biến động giá dầu trong ngắn hạn. Nếu Iraq thực sự tăng sản lượng, nguồn cung dầu toàn cầu có thể tăng lên, gây áp lực giảm giá. Ngược lại, sự thiếu chắc chắn về nguồn cung từ một trong những nhà sản xuất lớn có thể đẩy giá lên. Thị trường sẽ theo dõi sát sao các cuộc đàm phán giữa Iraq và OPEC để đánh giá tác động tiếp theo.
Giá dầu đã giảm nhẹ sau thông tin này, cho thấy thị trường đang phản ứng với khả năng tăng nguồn cung từ Iraq nếu nước này được phép tăng sản lượng hoặc rời OPEC.