Iran vừa thông báo các cuộc đàm phán với Oman về việc kiểm soát eo biển Hormuz đang tiến gần đến thỏa thuận. Tuy nhiên, việc khôi phục hoạt động vận tải hoàn toàn qua tuyến đường thủy chiến lược này vẫn còn phụ thuộc vào một loạt điều kiện liên quan trực tiếp đến Mỹ, đặc biệt là yêu cầu Mỹ bồi thường cho Iran.
Diễn biến chi tiết
Ngày 8/8, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cho biết Tehran và Muscat đang "rất gần" đạt được thỏa thuận về một tuyến vận chuyển tạm thời qua eo biển Hormuz. Iran không còn chấp nhận phương án phân luồng hàng hải trước đây và đang cùng Oman giải quyết các vấn đề kỹ thuật, pháp lý để xây dựng một cơ chế lâu dài.
Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, Mohammad Baqer Zolqadr, đã đưa ra thêm nhiều yêu cầu khắc nghiệt: chấm dứt các mối đe dọa quân sự của Mỹ, ngừng hành động quân sự nhằm vào Iran và đồng minh, dỡ bỏ lệnh phong tỏa và các biện pháp trừng phạt, cùng với việc giải phóng tài sản của Iran.
Oman, với vai trò trung gian, cho biết các cuộc đàm phán đang diễn ra "tích cực và mang tính xây dựng". Muscat cũng kêu gọi các bên tránh những hành động có thể gây ảnh hưởng đến tiến trình đàm phán và leo thang căng thẳng trong khu vực.
Tác động & Nhận định
Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng chiếm khoảng 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu. Việc Iran đặt ra các điều kiện tiên quyết phức tạp liên quan đến Mỹ cho thấy căng thẳng địa chính trị vẫn là yếu tố chi phối. Điều này có thể dẫn đến:
- Biến động giá dầu: Bất kỳ sự gián đoạn nào tại Hormuz đều có thể đẩy giá dầu thô lên cao, ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường năng lượng toàn cầu và chi phí sản xuất, vận chuyển hàng hóa.
- Rủi ro cho thương mại quốc tế: Các doanh nghiệp vận tải biển và xuất nhập khẩu có thể đối mặt với chi phí bảo hiểm tăng và rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng.
- Ảnh hưởng đến chính sách vĩ mô: Các ngân hàng trung ương có thể phải đối mặt với áp lực lạm phát từ giá năng lượng tăng cao, gây khó khăn trong điều hành chính sách tiền tệ.
Diễn biến này cho thấy rủi ro địa chính trị tiếp tục là một yếu tố khó lường đối với thị trường tài chính toàn cầu.