Căng thẳng tại Trung Đông leo thang khi Iran tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz đối với mọi tàu thuyền, bao gồm tàu chở dầu và tàu thương mại, ngay sau khi Mỹ nối lại các cuộc tấn công tại Minab và Sirik, khu vực phía nam Iran. Động thái này diễn ra sau khi Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ thông báo tiến hành thêm các cuộc tấn công "tự vệ" nhằm vào Iran, trong khi hệ thống phòng không của Iran cũng được kích hoạt.
Diễn biến chi tiết
Sáng sớm ngày 11/6 (giờ địa phương), các địa điểm ở Minab và Sirik, gần eo biển Hormuz, đã bị trúng "vật thể bay của đối phương". Hệ thống phòng không ở Asaluyeh, một trung tâm năng lượng quan trọng của Iran trên Vịnh Ba Tư, cũng được kích hoạt. Các cuộc tấn công của Mỹ được cho là theo chỉ thị của Tổng Tư lệnh, và Tổng thống Mỹ Donald Trump trước đó đã tuyên bố Iran sẽ phải "trả giá" vì chưa đạt được thỏa thuận.
Ngay lập tức, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thông báo trên Telegram về việc "đóng cửa eo biển Hormuz với tất cả tàu thuyền" do tình hình bất ổn, cảnh báo sẽ nhắm mục tiêu vào bất kỳ tàu thuyền nào cố gắng đi qua. Tuy nhiên, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã bác bỏ tuyên bố này, khẳng định các tàu thương mại vẫn tiếp tục đi qua eo biển. Tổng thống Trump sau đó cho biết các cuộc tấn công sẽ sớm chấm dứt do quan chức cấp cao Iran đã liên hệ yêu cầu ngừng.
Tác động & Nhận định
- Giá dầu: Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới, việc đóng cửa sẽ gây ra biến động lớn về giá dầu toàn cầu, tác động tiêu cực đến chi phí năng lượng và lạm phát.
- Thương mại quốc tế: Hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển này bị đình trệ sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt là các quốc gia phụ thuộc vào nguồn dầu từ Trung Đông.
- Rủi ro địa chính trị: Sự leo thang căng thẳng giữa Mỹ và Iran làm tăng rủi ro địa chính trị, có thể dẫn đến xung đột quân sự mở rộng trong khu vực, gây bất ổn cho thị trường tài chính toàn cầu. Điều này đặc biệt đáng lo ngại cho các nền kinh tế nhập khẩu dầu lớn như Việt Nam, có thể đẩy lạm phát tăng cao và ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.