Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa phát đi cảnh báo về rủi ro nguồn cung năng lượng tại Đông Nam Á trong bối cảnh tốc độ tăng trưởng nhu cầu vượt xa khả năng mở rộng nguồn cung. Khu vực đang đối mặt với nhiều áp lực lớn khi chi phí năng lượng leo thang và xung đột địa chính trị toàn cầu kéo dài.
Áp lực nhu cầu và thiếu hụt nguồn cung
Theo báo cáo của IEA, quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa nhanh chóng đã đẩy tiêu thụ năng lượng bình quân đầu người của khu vực tăng gần 30% trong 10 năm qua. Dự báo đến năm 2030, nhu cầu năng lượng sẽ tiếp tục tăng bình quân 5,4%/năm, tập trung vào hệ thống làm mát, trung tâm dữ liệu và sản xuất công nghiệp.
Đáng chú ý, các quốc gia Đông Nam Á có nguồn dự trữ năng lượng hạn chế hơn đáng kể so với các nền kinh tế phát triển như Nhật Bản hay Hàn Quốc. Sự thiếu hụt nguồn lực ứng phó khiến nhiều quốc gia buộc phải áp dụng các chế độ ưu tiên khẩn cấp để kiểm soát nguồn cung nhiên liệu.
Khuyến nghị và tác động tới Việt Nam
Để củng cố an ninh hệ thống, IEA khuyến nghị các nước thành viên cần tăng cường chia sẻ điện lưới xuyên biên giới và đa dạng hóa nguồn năng lượng:
- Thách thức điều phối: Bất ổn địa chính trị và sự khác biệt về mô hình thị trường điện giữa các nước khiến việc liên kết lưới điện còn gặp nhiều rào cản.
- Tác động tới sản xuất: Chi phí điện và nhiên liệu gia tăng có thể gây áp lực lên biên lợi nhuận của các doanh nghiệp sản xuất và chế biến tại Việt Nam.
- Cơ hội đầu tư: Thúc đẩy dòng vốn đầu tư công và tư nhân vào năng lượng tái tạo, truyền tải điện và các giải pháp tiết kiệm năng lượng.