Cá nhân hoạt động trong lĩnh vực tiếp thị liên kết (Affiliate) tại Việt Nam đang đối mặt với các quy định về kê khai và nộp thuế thu nhập cá nhân. Khoản hoa hồng nhận được từ các nền tảng thương mại điện tử hoặc mạng xã hội sẽ được phân loại là thu nhập từ kinh doanh hoặc tiền lương, tiền công, dẫn đến các mức thuế suất khác nhau.
Diễn biến chi tiết
Theo quy định hiện hành, cá nhân và hộ kinh doanh có thu nhập từ Affiliate phải kê khai khoản hoa hồng này. Trường hợp cá nhân có doanh thu trên 1 tỷ đồng mỗi năm từ hoạt động này, họ sẽ phải nộp tổng cộng 7% thuế, bao gồm 2% thuế thu nhập cá nhân và 5% VAT, do được xếp vào nhóm thu nhập từ kinh doanh dịch vụ.
Ngược lại, nếu cá nhân không đăng ký kinh doanh hoặc đăng ký thuế, khoản hoa hồng từ Affiliate sẽ được coi là thu nhập từ tiền lương, tiền công. Trong trường hợp này, thu nhập sẽ chịu biểu thuế lũy tiến từng phần, tối đa lên tới 35%.
Đại diện Cục Thuế lưu ý rằng việc phân loại thu nhập không dựa vào tên gọi công việc (như Affiliate, KOL, KOC, streamer) mà căn cứ vào bản chất của hợp đồng, giao dịch, cách thức tổ chức và tình trạng đăng ký kinh doanh. Bà Nguyễn Thị Lan Anh, Trưởng ban Pháp chế Cục Thuế, giải thích rằng cá nhân tự tổ chức, đăng ký kinh doanh và chủ động cung cấp dịch vụ được tính là hoạt động kinh doanh. Trong khi đó, trường hợp làm việc thông qua một tổ chức hoặc cá nhân khác theo hợp đồng sẽ được tính là thu nhập từ tiền lương, tiền công. Người nộp thuế cần tổng hợp doanh thu từ tất cả các kênh và phân loại đúng ngành nghề để áp dụng mức thuế phù hợp.
Tác động & Nhận định
- Minh bạch hóa thu nhập: Quy định này nhằm tăng cường minh bạch hóa các nguồn thu nhập từ nền tảng số, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế số phát triển mạnh.
- Ảnh hưởng đến người làm Affiliate: Các cá nhân làm Affiliate cần nắm rõ quy định để tránh vi phạm pháp luật về thuế, có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận ròng của họ.
- Thúc đẩy đăng ký kinh doanh: Khuyến khích các cá nhân hoạt động độc lập đăng ký kinh doanh để hưởng mức thuế ưu đãi hơn so với việc tính theo thu nhập từ tiền lương, tiền công nếu doanh thu vượt ngưỡng.
- Thách thức trong kê khai: Việc xác định bản chất hợp đồng và tổng hợp doanh thu từ nhiều nguồn có thể là thách thức đối với nhiều người làm Affiliate.