Bộ Công Thương vừa đề xuất đẩy nhanh phát triển điện mặt trời áp mái tự sản, tự tiêu giai đoạn 2026-2030. Trọng tâm ban đầu là sử dụng ngân sách để lắp đặt tại các cơ sở công cộng như trường học, bệnh viện và công sở, đồng thời hỗ trợ một phần cho các hộ gia đình.
Thí điểm từ ngân sách địa phương
Hiện tại, đã có một số địa phương tiên phong áp dụng trợ cấp ngân sách
- Bắc Ninh: Hỗ trợ 1 triệu đồng/kWp, tối đa 3 triệu đồng/hộ. Nếu đầu tư hệ thống lưu trữ điện, mức hỗ trợ có thể lên đến 6 triệu đồng/hộ.
- Lai Châu: Cung cấp gói hỗ trợ lên tới 50 triệu đồng/hộ, chủ yếu hướng đến người dân vùng cao, hộ nghèo và khu vực chưa có lưới điện quốc gia.
- Các đô thị lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, Quảng Trị đang xây dựng đề án tương tự.
Bên cạnh đó, Bộ Công Thương cũng kiến nghị Bộ Tài chính cho phép bố trí kinh phí từ nguồn đầu tư công hoặc chi thường xuyên cho các cơ quan hành chính.
Tác động & Nhận định
Chính sách này mở ra cơ hội cho chuỗi cung ứng thiết bị năng lượng tái tạo, nhưng giới phân tích cũng chỉ ra nhiều thách thức:
- Hiệu quả thực tế: Mức trợ cấp vài triệu đồng mỗi hộ tại các vùng phát triển là quá nhỏ so với chi phí đầu tư ban đầu, khó kích cầu mạnh mẽ.
- Nguy cơ dàn trải: Ngân sách nhà nước nên ưu tiên cho hạ tầng truyền tải và lưu trữ điện thay vì trợ cấp diện rộng kém hiệu quả.
- Đối với nhà đầu tư: Nhóm cổ phiếu xây lắp điện và thiết bị phụ trợ (PC1, BCG, REE) có thể hưởng lợi gián tiếp từ xu hướng gia tăng công suất phân tán.