Chính phủ vừa ban hành Nghị định 243/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 26/6, sửa đổi một số cơ chế quan trọng về phát triển năng lượng tái tạo và mua bán điện trực tiếp. Điểm đáng chú ý là quy định mới cho phép các hộ gia đình lắp đặt điện mặt trời mái nhà có thể bán tới 50% sản lượng điện dư thừa lên lưới điện quốc gia, tăng đáng kể so với mức 20% trước đây. Cơ chế này không chỉ giúp người dân tối ưu hóa việc sử dụng điện mà còn tạo ra nguồn thu bổ sung, đồng thời khuyến khích phát triển điện mặt trời trên mái nhà. Từ nay đến cuối năm 2030, tỷ lệ này thậm chí có thể cao hơn 50% nếu lưới điện tại khu vực đấu nối còn khả năng tiếp nhận và bảo đảm vận hành an toàn hệ thống.
Diễn biến chi tiết
Quy định mới nêu rõ, sản lượng điện dư từ hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ được phép bán lên lưới với tỷ lệ tối đa 50% sản lượng phát. Đây là một bước tiến quan trọng so với quy định cũ, vốn hạn chế khả năng khai thác hiệu quả phần điện dư thừa. Cơ chế này cũng mở rộng nhóm đối tượng được bán điện dư, bao gồm hộ dân sử dụng nhà ở riêng lẻ, công trình công sở và các hệ thống đấu nối lưới điện hạ áp hoặc phù hợp với quy hoạch phát triển điện lực. EVN sẽ là đơn vị chịu trách nhiệm mua lại phần điện dư từ các tổ chức, cá nhân đủ điều kiện, với giá mua được tính theo mức bình quân liền kề của thị trường điện do cơ quan điều hành công bố.
Tác động & Nhận định
Thay đổi chính sách này mang lại nhiều tác động tích cực
- Đối với người dân: Giúp hệ thống điện mặt trời mái nhà trở nên linh hoạt và hiệu quả hơn. Hộ gia đình không chỉ giảm tiền điện mà còn có thêm nguồn thu từ việc bán điện dư, giảm lãng phí năng lượng được tạo ra. Điều này sẽ thúc đẩy cá nhân và tổ chức đầu tư vào các hệ thống năng lượng mặt trời.
- Đối với thị trường: Đây là một tín hiệu tích cực cho nhóm doanh nghiệp cung cấp thiết bị, thi công và vận hành hệ thống điện mặt trời mái nhà. Nhu cầu lắp đặt mới và nâng cấp hệ thống dự kiến sẽ tăng lên, tạo động lực tăng trưởng cho ngành năng lượng tái tạo.
- Đối với hệ thống điện quốc gia: Góp phần đa dạng hóa nguồn cung, giảm áp lực lên lưới điện truyền thống, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu năng lượng ngày càng tăng và cam kết về năng lượng xanh của Việt Nam.
Cơ chế này thể hiện sự ủng hộ của Chính phủ đối với năng lượng tái tạo, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và an ninh năng lượng.