Ngành gỗ Việt Nam đang đứng trước một giai đoạn cạnh tranh mới, khi các thị trường giá trị cao ngày càng thắt chặt yêu cầu về nguồn gốc hợp pháp, khả năng truy xuất, chứng chỉ quản lý rừng bền vững và phát thải carbon. Đây được xem là “hộ chiếu xanh” để các sản phẩm gỗ Việt Nam tiếp cận thị trường quốc tế, dù ngành vẫn duy trì vị thế là một trong những nước xuất khẩu gỗ lớn trên thế giới.
Diễn biến chi tiết
Ông Nguyễn Văn Diện, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, nhấn mạnh sự phát triển mạnh mẽ của ngành gỗ Việt Nam trong hơn 30 năm đổi mới, từ một quốc gia nhập khẩu trở thành nhà xuất khẩu hàng đầu thế giới. Giai đoạn 2021-2025, ngành lâm nghiệp trong nước đáp ứng khoảng 78% nhu cầu nguyên liệu cho chế biến, với gần 4,9 triệu ha rừng trồng, tạo nền tảng vững chắc cho việc chủ động nguồn nguyên liệu và nâng cao sức cạnh tranh.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu gỗ và lâm sản đạt khoảng 9,22 tỷ USD, một kết quả đáng ghi nhận trong bối cảnh ngành chịu tác động từ chính sách thuế đối ứng của Hoa Kỳ và nhiều hàng rào kỹ thuật khác. Mặc dù thị trường Hoa Kỳ dự báo tiếp tục gặp khó khăn, các thị trường khác đang có dấu hiệu phục hồi tích cực, có thể bù đắp phần nào sự sụt giảm và giúp ngành gỗ có khả năng hoàn thành mục tiêu xuất khẩu năm 2026.
Tác động & Nhận định
Thách thức lớn nhất hiện nay đối với ngành gỗ không còn nằm ở việc duy trì sản lượng hay tìm kiếm thị trường mới, mà là đáp ứng các tiêu chuẩn bền vững và truy xuất nguồn gốc từ các thị trường phát triển. Việc có được “hộ chiếu xanh” sẽ quyết định khả năng thâm nhập vào các thị trường khó tính nhưng có giá trị cao, qua đó nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm gỗ Việt Nam. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào chuỗi cung ứng minh bạch, các chứng chỉ rừng bền vững và giảm phát thải carbon để duy trì và mở rộng thị phần. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan để xây dựng một ngành gỗ phát triển bền vững và hội nhập quốc tế hiệu quả.