Mặc dù hệ thống ngân hàng dồi dào thanh khoản, khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) chiếm tới 98% số doanh nghiệp đang hoạt động vẫn gặp khó khăn khi tiếp cận nguồn vốn vay. Điểm nghẽn lớn nhất hiện nay nằm ở tiêu chí thẩm định phụ thuộc quá nhiều vào tài sản bảo đảm thay vì dòng tiền thực tế.
Dư nợ SME tăng trưởng nhưng chưa đáp ứng nhu cầu
Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối tháng 8, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt gần 21 triệu tỷ đồng, tăng 10,2% so với cuối năm trước. Trong đó, dư nợ dành riêng cho nhóm SME đạt trên 4,1 triệu tỷ đồng, tăng 12,4% và chiếm khoảng 20% tổng dư nợ toàn nền kinh tế.
Nhằm kích cầu vốn, đã có 19 ngân hàng thương mại tham gia triển khai các gói tín dụng ưu đãi với quy mô ban đầu từ 220.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp phản ánh các điều kiện cho vay vẫn chưa thực sự nới lỏng, khiến dòng vốn rẻ chưa tới được tay đối tượng cần.
Đề xuất chuyển dịch cơ chế cấp tín dụng
Để khơi thông nguồn vốn hiệu quả hơn, đại diện các hiệp hội và doanh nghiệp đã đưa ra một số kiến nghị:
- Chuyển dịch phương thức thẩm định: Chuyển trọng tâm từ thế chấp tài sản bảo đảm truyền thống sang đánh giá dòng tiền, hợp đồng thương mại và đơn hàng khả thi.
- Đơn giản hóa thủ tục pháp lý: Giảm bớt các yêu cầu hồ sơ phức tạp, tăng cường số hóa quy trình thẩm định tín dụng.
- Nâng cao năng lực minh bạch tài chính: Bản thân khối SME cần chuẩn hóa báo cáo tài chính để gia tăng độ tín nhiệm trước các tổ chức tín dụng.