Ủy ban Thường vụ Quốc hội đang lên kế hoạch giám sát toàn diện việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm xã hội (BHXH) giai đoạn 2021 - 2026. Nội dung giám sát sẽ tập trung vào cân đối thu - chi Quỹ BHXH, cũng như các vấn đề liên quan đến tình trạng chậm và trốn đóng BHXH, nhằm đảm bảo quyền lợi của người lao động và sự ổn định của hệ thống an sinh xã hội.
Diễn biến chi tiết
Phiên họp ngày 14/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự thảo Kế hoạch và Đề cương giám sát “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm xã hội giai đoạn 2021 - 2026”. Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh - Phó Trưởng đoàn Thường trực Đoàn giám sát, nhấn mạnh trọng tâm giám sát vào việc xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật về BHXH.
Bên cạnh đó, quá trình giám sát sẽ đi sâu vào việc tổ chức thực hiện, bao gồm: quản lý và phát triển người tham gia, tình hình thu - chi các loại hình BHXH, công tác thanh tra, kiểm tra, cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng giao dịch điện tử và hoạt động đầu tư của Quỹ Bảo hiểm xã hội.
Phạm vi giám sát sẽ thực hiện trên phạm vi cả nước trong giai đoạn từ năm 2021 đến hết ngày 31/12/2026. Việc đánh giá được chia thành hai giai đoạn chính:
- Giai đoạn từ năm 2021 đến ngày 30/6/2025: Tập trung vào việc thực hiện Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 và các văn bản hướng dẫn.
- Giai đoạn từ ngày 1/7/2025 đến hết năm 2026: Đánh giá việc thực hiện Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 và các văn bản hướng dẫn mới.
Đối tượng giám sát bao gồm Chính phủ và các bộ, ngành liên quan.
Tác động & Nhận định
Việc giám sát chặt chẽ chính sách BHXH có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả của hệ thống an sinh xã hội quốc gia.
- Đối với doanh nghiệp: Có thể sẽ đối mặt với các đợt thanh tra, kiểm tra gắt gao hơn về việc đóng BHXH cho người lao động, buộc các doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt hơn các quy định pháp luật. Điều này có thể làm tăng chi phí tuân thủ nhưng cũng tạo sân chơi công bằng hơn.
- Đối với người lao động: Giúp bảo vệ quyền lợi chính đáng, đảm bảo được hưởng đầy đủ các chế độ BHXH, đặc biệt là trong bối cảnh tình trạng trốn đóng vẫn còn diễn ra.
- Đối với thị trường: Mặc dù không trực tiếp tác động lên thị trường chứng khoán hay các tài sản tài chính cụ thể, việc củng cố hệ thống an sinh xã hội có thể tạo ra môi trường đầu tư ổn định hơn về lâu dài, giảm thiểu rủi ro xã hội.
Đoàn giám sát kỳ vọng sẽ đưa ra các giải pháp và kiến nghị cụ thể để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách, đồng thời làm rõ trách nhiệm của các bên liên quan.