Đà tăng vọt của giá hàng hóa quốc tế đang làm dấy lên lo ngại về sự trỗi dậy của lạm phát trên quy mô toàn cầu. Xung đột địa chính trị gia tăng, nhu cầu bùng nổ từ làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) cùng xu hướng suy yếu của đồng USD đang tạo thành lực đẩy mạnh mẽ.
Diễn biến thị trường nguyên liệu toàn cầu
Chỉ số FTSE/CoreCommodity CRB, thước đo quan trọng phản ánh rổ hàng hóa thế giới, gần đây đã tiệm cận mốc 420 điểm, tăng gần 30% kể từ cuối tháng 2. Đáng chú ý, mức điểm này đang áp sát vùng đỉnh ghi nhận vào tháng 8/2008 – giai đoạn bùng nổ giá dầu thô và nguyên liệu trước cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Hiện tại, chỉ số chỉ còn cách mức đỉnh lịch sử 474 điểm (tháng 7/2008) khoảng 10%.
Nguyên nhân chính thúc đẩy đà tăng gồm
- Căng thẳng leo thang tại khu vực Trung Đông tác động trực tiếp tới chuỗi cung ứng năng lượng và cước vận tải biển.
- Nhu cầu khổng lồ về kim loại, vật liệu bán dẫn và năng lượng phục vụ hạ tầng AI.
- Đồng USD suy yếu làm gia tăng tính hấp dẫn của các loại hàng hóa định giá bằng đồng bạc xanh.
Tác động & Nhận định đối với thị trường
Sự bật tăng của giá hàng hóa tạo sức ép lớn lên triển vọng nới lỏng tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn:
- Lãi suất toàn cầu: Các kế hoạch cắt giảm lãi suất của Fed và ECB có thể bị trì hoãn nếu lạm phát quay trở lại chu kỳ tăng tốc.
- Kinh tế Việt Nam: Áp lực lạm phát nhập khẩu có thể ảnh hưởng tiêu cực đến chi phí đầu vào của các doanh nghiệp sản xuất trong nước, đồng thời thu hẹp dư địa điều hành lãi suất của Ngân hàng Nhà nước.