Giá điện tại Việt Nam hiện đang ở mức thấp so với các quốc gia trong khu vực, tạo dư địa cho các đợt điều chỉnh giá trong tương lai. Điều này diễn ra trong bối cảnh hệ thống điện Việt Nam ngày càng phụ thuộc vào các nguồn phát điện có chi phí cao hơn như khí tự nhiên và LNG. Nhu cầu tiêu thụ điện trong nước tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ, đặt ra thách thức lớn về việc đảm bảo nguồn cung với chi phí hợp lý.
Diễn biến chi tiết
Năm 2025, tiêu thụ điện của Việt Nam đã tăng 7% so với cùng kỳ. Đà tăng trưởng này tiếp tục được duy trì và thậm chí gia tăng trong năm 2026, khi Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) ghi nhận sản lượng điện thương phẩm đạt 152,5 TWh trong nửa đầu năm, tăng 10,2% so với cùng kỳ. Công ty chứng khoán Yuanta Việt Nam dự báo rằng sản lượng điện tiêu thụ sẽ đạt khoảng 510 TWh vào năm 2030, tương ứng với tỷ lệ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) là 10% trong giai đoạn 2025–2030. Dự báo này được củng cố bởi mục tiêu của Việt Nam là duy trì tăng trưởng GDP hàng năm khoảng 10% trong giai đoạn 2026–2030.
Thách thức chính của ngành điện Việt Nam đang dần chuyển từ việc đảm bảo đủ sản lượng phát điện sang việc đảm bảo nguồn cung cấp điện với chi phí hợp lý. Nhà nước vẫn giữ vai trò độc quyền trong việc điều độ hệ thống điện quốc gia, nhằm đảm bảo an ninh năng lượng, trong khi EVN tiếp tục là đơn vị chủ chốt trong mảng phân phối và bán lẻ điện. Sự biến động của giá nhiên liệu, điều kiện thời tiết khắc nghiệt cùng với sự phụ thuộc ngày càng cao vào các nguồn phát điện có chi phí cao hơn là những yếu tố chính gây áp lực lên giá điện.
Tác động & Nhận định
- Đối với nhà đầu tư: Các đợt tăng giá điện tiềm năng sẽ tác động đến chi phí sản xuất của các doanh nghiệp, đặc biệt là các ngành tiêu thụ nhiều điện năng. Tuy nhiên, nó cũng có thể tạo cơ hội cho các doanh nghiệp trong ngành năng lượng tái tạo hoặc các dự án cơ sở hạ tầng điện.
- Đối với thị trường: Việc điều chỉnh giá điện là yếu tố vĩ mô quan trọng, có thể ảnh hưởng đến lạm phát và chính sách tiền tệ.
- Dự địa tăng giá: Mức giá điện hiện tại của Việt Nam thấp hơn so với các nước trong khu vực như Philippines, Thái Lan, Singapore, cho thấy dư địa để điều chỉnh giá trong tương lai.
Áp lực tăng giá điện là tất yếu để đảm bảo nguồn cung và phát triển hạ tầng điện trong dài hạn, dù sẽ có những cân nhắc về tác động xã hội và kinh tế.