Căng thẳng leo thang tại Trung Đông, đặc biệt là kịch bản xung đột kéo dài ở Iran, đang gây ra những lo ngại về biến động giá dầu toàn cầu và tác động của nó đến lạm phát Việt Nam. Các chuyên gia từ VinaCapital nhận định giá dầu đã tăng khoảng 30% kể từ đầu năm, và điều này nhiều khả năng sẽ đẩy chỉ số lạm phát CPI của Việt Nam từ mức 2,5% so với cùng kỳ lên gần 4% trong những tháng tới.
Diễn biến chi tiết
VinaCapital dự báo chiến sự tại Trung Đông sẽ không ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động xuất khẩu của Việt Nam, vốn chỉ chiếm dưới 3% tổng kim ngạch sang khu vực này. Ngoài ra, khả năng một chiến dịch tác chiến trên bộ quy mô lớn và kéo dài tại Iran là tương đối thấp. Thay vào đó, cuộc xung đột này được nhìn nhận là một phiên bản căng thẳng hơn của "Cuộc xung đột 12 ngày" năm ngoái, dự kiến sẽ kéo dài hơn nhưng tạo ra một cú sốc mạnh mẽ, mang tính ngắn hạn đối với thị trường tài chính toàn cầu.
Ông Michael Kokalari, Giám đốc Phòng Phân tích Kinh tế Vĩ mô và Nghiên cứu Thị trường của VinaCapital, nhận định tác động vĩ mô của việc giá dầu tăng là ở mức vừa phải. Dù nhóm xăng dầu chiếm khoảng 4% trong rổ CPI, nhưng việc nhóm lương thực - thực phẩm chiếm gần 36% rổ CPI và phần lớn được sản xuất trong nước sẽ tạo ra dư địa chính sách để hạn chế tác động của cú sốc lạm phát tạm thời lên nền kinh tế.
Tác động & Nhận định
- Áp lực lạm phát: Giá dầu tăng trực tiếp gây áp lực lên lạm phát thông qua chi phí vận chuyển, sản xuất. Tuy nhiên, tỷ trọng lớn của lương thực - thực phẩm trong CPI do sản xuất trong nước có thể giúp giảm nhẹ tác động tổng thể.
- Tăng trưởng GDP: Giá dầu tăng sẽ gây áp lực một phần lên tăng trưởng GDP, do chi phí đầu vào tăng cho các doanh nghiệp và giảm sức mua của người tiêu dùng.
- Chính sách tiền tệ: Ngân hàng Nhà nước có thể cần cân nhắc các biện pháp để kiểm soát lạm phát, dù VinaCapital cho rằng tác động chỉ là tạm thời.
Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến giá dầu và các chính sách điều hành kinh tế vĩ mô của Việt Nam để đưa ra quyết định phù hợp.